Đường dây nóng: 0912011882 - (024) 39364407Thứ hai, 12/04/2021 08:31 GMT+7

Vấn nạn thuốc lá lậu bao giờ được ngăn chặn?

Biên phòng - Thời gian qua, tình trạng buôn lậu thuốc lá diễn biến hết sức phức tạp và đang trở thành vấn nạn quốc gia. Chỉ thị 30/CT-TTg ngày 30-9-2014 của Thủ tướng Chính phủ ra đời, đã tạo điều kiện cho các bộ, ngành, địa phương và các lực lượng chức năng triển khai nhiều chương trình, kế hoạch đấu tranh hiệu quả với nạn nhập lậu thuốc lá.

uv1p_20a
Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc kết luận tại Hội nghị
sơ kết 1 năm thực hiện Chỉ thị 30/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ.

Mỗi năm thất thu hàng chục ngàn tỷ đồng

Báo cáo kết quả chống buôn lậu thuốc lá ngoại năm 2015 của Ban chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả cho thấy, số lượng thuốc lá ngoại nhập lậu đang gia tăng nhanh chóng với diễn biến ngày càng tinh vi, phức tạp. Thủ đoạn của các đối tượng buôn lậu thuốc lá hết sức tinh vi, manh động, liều lĩnh, sẵn sàng chống trả lực lượng chức năng khi bị phát hiện. Hoạt động buôn lậu thuốc lá hình thành theo dạng các ổ nhóm, đường dây được tổ chức chặt chẽ, có sự móc nối giữa các chủ đầu nậu với các lực lượng có chức năng chống buôn lậu và các chủ cửa hàng tiêu thụ trong nội địa. Trong quá trình hoạt động, các đối tượng tổ chức đội ngũ canh gác, cảnh giới với số lượng lớn, chặt chẽ nhằm theo sát hoạt động của các cơ quan chức năng để trốn tránh kiểm tra, tẩu tán hàng hóa khi bị bắt giữ.

Theo thống kê của Hiệp hội thuốc lá Việt Nam, số thuốc lá nhập lậu năm 2015 hơn 1 tỷ bao, chiếm khoảng 25% thị phần nội địa. Với việc trốn các loại thuế: Tiêu thụ đặc biệt 65%, VAT 10%, nhập khẩu 135% và đóng góp 1% Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá, thì thuốc lá ngoại nhập lậu được bán rẻ hơn nhiều so với thuốc lá sản xuất trong nước. Đặc biệt, thuốc lá nhập lậu không in cảnh báo sức khỏe bằng hình ảnh, không bị kiểm soát về hàm lượng Tar, Nicotine đã gây ra nhận thức sai lầm của không ít người tiêu dùng về tác hại của thuốc lá lậu, gây nguy hại nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng.

Theo ông Vũ Văn Cường, Chủ tịch Hiệp hội thuốc lá Việt Nam, hiện nay, tình trạng ngang nhiên buôn bán, vận chuyển, tàng trữ trái phép thuốc lá ngoại nhập lậu đã và đang là thách thức lớn về an ninh trật tự, kinh tế - xã hội và ảnh hướng lớn đến sức khỏe cộng đồng. Đặc biệt, đã gây thất thu nhân sách Nhà nước trên 10.000 tỷ đồng/năm; làm mất sản lượng nguyên liệu 18 ngàn tấn (tương đương diện tích trồng 10 ngàn ha); mất việc làm của hơn 1 triệu nông dân, công nhân ngành thuốc lá. Theo điều tra của tổ chức Oxford Economics 2014, Việt Nam đã trở thành thị trường tiêu thụ thuốc lá lậu hàng đầu trong 14 quốc gia vùng lãnh thổ châu Á được khảo sát (bao gồm: In-đô-nê-xi-a, Thái Lan, Cam-pu-chia, Đài Loan, Lào, Ô-xtrây-li-a, Phi-líp-pin, Xin-ga-po, Việt Nam, Mi-an-ma, Pa-ki-xtan, Hồng Công, Ma-lai-xi-a, Bru-nây).

Trách nhiệm của người đứng đầu

Bàn về các giải pháp nâng cao hiệu quả công tác chống buôn lậu thuốc lá ngoại trong thời gian tới, Thiếu tướng Nguyễn Cảnh Hiền, Phó Tư lệnh BĐBP cho rằng, các lực lượng cần tiếp tục thực hiện nghiêm Chỉ thị số 30/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường công tác đấu tranh chống buôn lậu thuốc lá. Đồng thời, xác định thuốc lá là mặt hàng trọng điểm của công tác kiểm tra, kiểm soát chống buôn bán, vận chuyển, kinh doanh hàng nhập lậu năm 2016 và các năm tiếp theo.

Cũng theo Thiếu tướng Nguyễn Cảnh Hiền, hiện nay, tình hình vận chuyển, tàng trữ, buôn bán thuốc lá điếu ngoại nhập lậu vẫn còn diễn biến phức tạp và chủ yếu nhập lậu qua khu vực biên giới. Các đối tượng tham gia vận chuyển thuốc lá lậu chủ yếu là cư dân biên giới, sử dụng các phương tiện xe máy, xuồng, ghe máy công suất lớn, vận chuyển nhỏ lẻ, nhiều lần từ biên giới qua các ngả đường vào nội địa. Mỗi lần vận chuyển thường dưới 1.500 gói nhằm tránh bị chịu trách nhiệm hình sự. Sau khi vận chuyển thuốc lá lọt qua biên giới, bằng nhiều thủ đoạn tinh vi như cất giấu vào ca bin, mui, gầm xe ô tô, bố trí người theo dõi, dò đường trước..., chúng đã vận chuyển sâu vào trong nội địa tiêu thụ.

5pu7_20b
Thuốc lá lậu bị Đồn BPCK Mỹ Quý Tây, BĐBP Long An thu giữ.

Từ khi Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị 30/CT-TTg, Bộ Tư lệnh BĐBP đã ban hành các văn bản chỉ đạo các cơ quan, đơn vị BĐBP tăng cường đấu tranh, kiểm tra, kiểm soát các hoạt động, tụ điểm buôn lậu thuốc lá. Đồng thời đã phối hợp với tất cả các cơ quan chức năng, chính quyền địa phương về việc tăng cường công tác đấu tranh chống buôn lậu thuốc lá. Chỉ tính riêng năm 2015, lực lượng BĐBP đã bắt giữ hơn 1 triệu bao thuốc lá ngoại nhập lậu và hơn 16 tấn lá thuốc lá.

Ông Đỗ Hữu Lâm, Chủ tịch UBND tỉnh Long An cho rằng: Chống buôn lậu thuốc lá cần có sự phối hợp của các cơ quan thông tấn, báo chí để tuyên truyền, cảnh báo cho người dân các nguy cơ ảnh hưởng tới sức khỏe người tiêu dùng từ thuốc lá không rõ nguồn gốc, thuốc lá nhập lậu. Đồng thời, tổ chức vận động công chức, người lao động trong cơ quan, đơn vị thực hiện nghiêm Luật Phòng chống tác hại của thuốc lá, không sử dụng thuốc lá nhập lậu và không hút thuốc lá nơi công cộng. Các cơ quan chức năng cần tăng cường công tác quản lý địa bàn, quản lý thị trường nội địa, xây dựng mạng lưới thông tin cơ sở để chủ động trong việc kiểm tra, kiểm soát ngăn chặn việc buôn bán, vận chuyển thuốc lá ngoại nhập lậu. Thường xuyên kiểm tra các điểm bán buôn, bán lẻ thuốc lá ngoại nhập lậu để kịp thời phát hiện, xử lý các tổ chức, cá nhân có vi phạm.

Sau một năm thực hiện Chỉ thị 30/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ, các lực lượng chức năng trong cả nước đã bắt giữ 9.682 vụ buôn lậu thuốc lá  trên 6.000 đối tượng vi phạm, tịch thu hơn 10 triệu bao thuốc lá; khởi tố hình sự 179 vụ/263 đối tượng, phạt tiền thu nộp ngân sách 21 tỷ đồng.

Tại Hội nghị sơ kết 1 năm thực hiện Chỉ thị 30/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ được tổ chức tại TP Hồ Chí Minh, ngày 23-12-2015, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc, Trưởng ban chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả đã kết luận: "Thời gian tới, công tác chống buôn lậu thuốc lá ngoại cần đề cao vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu. Nếu địa phương nào để xảy ra tình trạng buôn lậu thuốc lá kéo dài hoặc nghiêm trọng trên địa bàn thì người đứng đầu địa phương đó phải chịu trách nhiệm. Bên cạnh đó, cần chú trọng công tác quản lý đội ngũ cán bộ, công chức không để hành vi bảo kê, tiếp tay cho buôn lậu. Đồng thời có biện pháp ngăn chặn hiệu quả và từng bước đẩy lùi tình trạng buôn lậu thuốc lá; chú trọng tăng cường công tác phối hợp thực hiện, chia sẻ, trao đổi thông tin để bắt, xử lý các đầu nậu thuốc lá nhập lậu; chống từ bên ngoài vào và chống từ trong ra. Các lực lượng Công an, Biên phòng, Cảnh sát Biển, Hải quan, Quản lý thị trường phải chịu trách nhiệm chính về vấn đề này và cần mở các đợt cao điểm để tấn công các đầu nậu; đồng thời sớm hoàn tất thủ tục khởi tố, truy tố một số đối tượng buôn lậu thuốc lá để răn đe, giáo dục.

Xuân Hoàng

Bình luận

ZALO