Đường dây nóng: 0912011882 - (024) 39364407Thứ hai, 18/10/2021 03:02 GMT+7

Thách thức của tân Quốc vương A-rập Xê-út

Biên phòng - Sau khi Quốc vương A-rập Xê-út Áp-đu-la qua đời, em trai Quốc vương -  ông Xan-man Bin Áp-đu-la-dít, 79 tuổi, chính thức tiếp quản ngai vàng. Ông Xan-man lên ngôi Hoàng thái tử tháng 6-2012, là người thừa kế thứ 3 của Vương quốc A-rập Xê-út, sau khi hai người anh của ông lần lượt qua đời vào năm 2011 và 2012. Ông Xan-man nổi tiếng là một hoàng tử có tư tưởng tiến bộ và thực tế giống với người anh quá cố. 

q4d3_24-1.jpg
Tân Quốc vương Xan-man phát biểu sau khi nhậm chức ngày 23-1. Ảnh: Reuters
 
Người có tư tưởng hiện đại

Không giống với các vương quốc ở châu Âu truyền ngôi theo kiểu "cha truyền con nối", ngai vàng ở A-rập Xê-út chỉ được truyền cho những người con trai của Vua Áp-đu-la-dít, người lập ra Vương quốc A-rập Xê-út hiện đại năm 1932. Các con trai của ông là Xa-út, Phai-xan, Kha-lít và Pha đã lần lượt lên ngôi vua trong thế kỷ 20. Cố Quốc vương Áp-đu-la trở thành người kế nhiệm vào năm 2005, sau khi Quốc vương Pha qua đời.

Quốc vương Xan-man được cho là người có ngoại hình giống người cha quá cố hơn tất cả những người anh em khác. Tuy nhiên, sức khỏe của Quốc vương mới là một câu hỏi đáng quan tâm. Ông từng bị đột quỵ ít nhất một lần, khiến tay trái của ông chỉ có thể cử động hạn chế.

Năm 1963, ông Xan-man trở thành Thống đốc Thủ đô Ri-át. Gần 5 thập kỷ tiếp theo, ông dẫn dắt và tạo ra sự thay đổi cho nơi này, từ một thị trấn vắng vẻ và cách biệt thành một thành phố đông đúc với những tòa nhà chọc trời, trường đại học và các chuỗi cửa hàng thức ăn nhanh của phương Tây.

Ông cũng chứng kiến thành phố phải vật lộn để đáp ứng nhu cầu nhà ở với giá cả phải chăng và giao thông công cộng đủ cho 4 triệu dân. Vị trí đứng đầu Ri-át cũng giúp ông nổi tiếng trên thế giới, khi ông là chủ nhà tiếp nhiều khách quan trọng và các phái viên quốc tế, giúp bảo đảm nguồn đầu tư nước ngoài cho thủ đô.

Ông Xan-man cũng được cho là có quan hệ rộng với các bộ tộc trong nước. Ảnh hưởng của ông càng gia tăng thông qua mạng lưới kinh doanh gia đình, bao gồm cả cổ phần trong tờ báo chung của các nước A-rập, tờ ASharq Al-Awsat. Trong Hoàng gia, ông Xan-man nổi tiếng là người sùng đạo và có tư tưởng cởi mở. Một cựu nhân viên ngoại giao ở Ri-át cho biết "ông là người thông minh, giỏi chính trị, tuy vẫn còn hơi hướng bảo thủ, nhưng tư tưởng khá hiện đại".

Ông Xan-man được thăng chức Bộ trưởng Bộ Quốc phòng năm 2011 và sau đó được Quốc vươngÁp-đu-la chỉ định là người tiếp quản ngai vàng, khi người đứng đầu danh sách thừa kế, ông Nay-ép Bin Áp-đun A-dít An Xa-út qua đời. Ông cũng là người đứng đầu quân đội khi A-rập Xê-út cùng các quốc gia A-rập khác gia nhập liên minh do Mỹ dẫn đầu, không kích nhóm Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng, nhóm chiến binh Hồi giáo dòng Xăn-ni mà vương quốc này bắt đầu coi là mối đe dọa đến sự ổn định của đất nước.

Duy trì chính sách cũ

Tân Quốc vương A-rập Xê-út Xan-man ngay sau khi nhậm chức hôm 23-1 đã cam kết sẽ duy trì các chính sách mà cố Quốc vương Áp-đu-la xây dựng trước đó, đồng thời nhanh chóng chỉ định những người kế vị mình.

Theo Reuters, tân lãnh đạo A-rập Xê-út đã bổ nhiệm ông Mu-rin, 69 tuổi, một người em cùng cha khác mẹ của Quốc vương Áp-đu-la, làm Hoàng thái tử và chỉ định Bộ trưởng Nội vụ Mô-ham-mét Bin Nay-ép, 55 tuổi, người đang chỉ huy cuộc chiến chống An-kê-đa của A-rập Xê-út, đứng thứ hai trong danh sách kế vị, còn con trai ông, hoàng tử Mô-ham-mét Bin Xan-man được bổ nhiệm vào vị trí Bộ trưởng Quốc phòng, đồng thời là người đứng đầu Tòa án Hoàng gia kiêm cố vấn đặc biệt của Quốc vương.

Việc bổ nhiệm này cho thấy, tân vương A-rập Xê-út tiếp tục theo đuổi cuộc chiến chống khủng bố cứng rắn. Tuy nhiên, ông quyết định giữ nguyên các bộ trưởng khác như là động thái dập tắt các tin đồn về sự rạn nứt nội bộ tại thời điểm xuất hiện nhiều bất ổn khu vực.

Trong một phát biểu trên truyền hình, tân Quốc vương Xan-man tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì các chính sách của người tiền nhiệm để cầm quyền quốc gia xuất khẩu dầu hàng đầu thế giới và là nơi khai sinh của Hồi giáo, đồng thời kêu gọi tăng cường tình đoàn kết giữa các quốc gia A-rập.

"Trong những ngày này, đất nước A-rập và Hồi giáo của chúng ta càng cần phải thể hiện sự đoàn kết và thống nhất. A-rập Xê-út trước tiên cần phải thống nhất các nỗ lực để duy trì sự đoàn kết và bảo vệ quốc gia", Quốc vương Xan-man nhấn mạnh.

Ông dự kiến sẽ tiếp tục các nỗ lực của cố Quốc vương Áp-đu-la nhằm "đại tu" hệ thống xã hội và kinh tế của vương quốc để có thể giải quyết cuộc khủng hoảng nhân khẩu học tại đây bằng cách tạo ra hàng loạt việc làm ở các lĩnh vực tư và tạo điều kiện cho những người trẻ trang bị tốt hơn kiến thức về công ăn việc làm, cũng như triển khai các dự án cơ sở hạ tầng lớn nhằm ngăn chặn sự sụt giảm của giá dầu vốn được cho là sẽ gây ra các vấn đề xã hội và làm xói mòn niềm tin kinh doanh.

Còn trên trang cá nhân Twitter với khoảng 1,3 triệu người theo dõi của mình, tân lãnh đạo A-rập Xê-út có đoạn viết: "Tôi cầu xin Chúa hãy ban phước lành để tôi có thể phục vụ những người dân thân yêu, để nhận ra những hy vọng của họ, để bảo tồn đất nước, nền an ninh và sự ổn định xã hội, và cuối cùng để bảo vệ A-rập Xê-út tránh khỏi mọi tai họa".

Thế nhưng, trong bối cảnh dân số A-rập Xê-út ngày càng tăng và giá dầu liên tục sụt giảm trên toàn cầu, giới phân tích cho rằng tân Quốc vương của quốc gia giàu dầu mỏ này sẽ gặp không ít khó khăn trong việc duy trì chính sách chi tiêu hào phóng của mình đối với mảng phúc lợi xã hội của người dân. Hiện nay, A-rập Xê-út đang phải đối mặt với thực trạng gia tăng dân số quá nhanh, việc làm không đủ đáp ứng tỷ lệ lao động và một nền kinh tế vẫn còn quá phụ thuộc vào nguồn thu từ dầu mỏ.

Bên cạnh đó, Quốc vương Xan-man còn phải đối mặt với một loạt thách thức từ sự trỗi dậy của nhóm IS tự xưng tại I-rắc và Xy-ri, vốn từng thề sẽ lật đổ Hoàng gia A-rập Xê-út đến việc đối phó với I-ran, quốc gia đang đóng vai trò ảnh hưởng quan trọng tại I-rắc, Xy-ri, Y-ê-men, Li-băng và Ba-ranh, cũng như xử lý các mối quan hệ phức tạp với Mỹ.
Ngọc Giang

Bình luận

ZALO