Đường dây nóng: 0912011882 - (024) 39364407Thứ tư, 21/04/2021 03:03 GMT+7

Quýt Trà Lĩnh lên ngôi

Biên phòng - Trong vô số loài quýt, quýt Trà Lĩnh không lẫn vào đâu được bởi hương vị riêng có. Quả quýt căng mọng, vàng ươm. Khi bóc vỏ dậy lên mùi thơm dịu nhẹ đặc trưng, múi quýt có vị ngọt đậm.

907k_14b
 Người dân Trà Lĩnh đi thăm vườn quýt 3 năm tuổi. Ảnh: Bích Nguyên

Cây làm giàu

Nói vậy không sai chút nào bởi thực tế có những gia đình ở huyện Trà Lĩnh, tỉnh Cao Bằng thu tới 800 triệu đồng đến 1 tỉ đồng/1ha quýt/năm. "Năm nay, quýt được mùa và giá cả vẫn ổn định. Đầu mùa, loại đẹp bán tại vườn được 30.000 đồng/kg, càng gần Tết Nguyên đán, càng được giá" - ông Hoàng Văn Dương, Chủ tịch xã Quang Hán tươi cười bước ra từ vườn quýt trĩu quả nhà mình nói với chúng tôi như vậy.

Quang Hán là một trong những xã có diện tích trồng quýt nhiều nhất ở huyện Trà Lĩnh. Cây quýt xuất hiện ở đây từ hàng chục năm về trước. Lúc đầu, bà con chỉ trồng một vài cây trong vườn để ăn chơi. Sau này, nhiều người biết tiếng quýt Trà Lĩnh thơm ngon đã đến tận vườn thu mua, người dân nơi đây mới nghĩ đến trồng tập trung. Nhờ đó, diện tích trồng quýt cũng tăng lên hàng năm. Đến nay, cả xã Quang Hán có 100 hộ trồng quýt trên diện tích 57ha.

Mùa thu hoạch quýt chỉ khoảng 2 tháng, bắt đầu từ tháng 11 âm lịch năm trước tới tháng Giêng năm sau. Trong thời gian này, các hộ gia đình đều có mặt ở vườn quýt rất sớm. Không khí cả một vùng náo động, rộn rã tiếng người. Tư thương ở khắp nơi đổ về Quang Hán để thu mua quả. Bà con còn hái quýt bày bán dọc đường phục vụ khách du lịch.

Ông Dương hái một chùm quýt chín mọng giới thiệu với chúng tôi: Đây là giống quýt của địa phương. Nó có ưu điểm là quả to, mọng nước, có vị ngọt và rất thơm. Mấy năm nay, mọi người ưa chuộng chọn quýt Trà Lĩnh làm quà biếu Tết cũng bởi cái vị ngọt đậm đặc trưng với mùi thơm dễ chịu của giống quýt này. Ông ví von: "Giống cây này như "con gái nhà giàu" vậy, đòi hỏi được chăm sóc kỹ lưỡng mới cho quả ngon, sản lượng nhiều". Năm nào cũng vậy, gia đình ông Dương chỉ hái tỉa một số lượng hạn chế quýt bán rải rác từ đầu mùa. Còn lại, ông hãm quả đến Tết, giá quýt lên cao mới bán.

Ông chia sẻ: "Cuối vụ, nhu cầu mua quýt biếu Tết tăng cao, lúc đó, quýt được giá nhất. Tết năm ngoái, giá quýt lên tới 100.000 đồng/kg cơ đấy. Gia đình tôi trồng 1ha quýt, mỗi năm thu hoạch được khoảng 20-30 tấn quả. Năm rồi, gia đình tôi bán quýt được khoảng 1 tỉ đồng".

Theo những người dân ở Quang Hán, đến nay, chưa có cây nào cho thu nhập cao và bền vững như cây quýt. Mức thu phổ biến của các hộ trồng quýt ở Trà Lĩnh vào khoảng 200-300 triệu đồng/năm. Còn những hộ có số thu cả tỉ đồng nhờ cây quýt như ông Dương cũng không phải là hiếm.

Giá trị kinh tế cao của cây quýt đã tạo động lực để UBND xã Quang Hán chuyển diện tích rẫy, ruộng bậc thang khô cằn, giá trị thấp sang trồng cây ăn quả, chủ yếu là quýt. Nhờ vậy, giá trị sản xuất nông nghiệp của Quang Hán đã tăng 40%, từ 18 triệu/ha năm 2010 đã tăng lên 30 triệu/ha năm 2016. Theo kế hoạch mà xã Quang Hán đã và đang thực hiện thì mỗi năm địa phương này sẽ mở rộng thêm 10ha trồng quýt.

586b4fb68080cfd3d70031bf
Quýt Trà Lĩnh rất to, mọng nước, ngọt đậm và có mùi thơm đặc trưng. Ảnh: Trung Nguyên

Xây dựng thương hiệu Quýt Trà Lĩnh

Quá trình phát triển giống quýt địa phương thành cây hàng hóa là một chặng đường có đầu tư bài bản của huyện Trà Lĩnh, bắt đầu bằng đề tài  "Phục tráng, bảo tồn và phát triển giống quýt đặc sản Trà Lĩnh" được triển khai tại xã Quang Hán, Cao Chương và thị trấn Hùng Quốc (Trà Lĩnh) cách đây vài năm. Thực hiện đề tài, người ta đã trồng mới 1,5ha vườn quýt sạch bệnh, cải tạo 0,5ha quýt kém hiệu quả và sản xuất cây giống quýt Trà Lĩnh, đáp ứng cho nhu cầu trồng tập trung.

Sau 3 năm thực hiện, đề tài đã hoàn thành việc điều tra hiện trạng cây quýt Trà Lĩnh và xác định được các yếu tố hạn chế trong sản xuất. Đồng thời, đề tài đã chọn được những cây mẹ đầu dòng và tiến hành vi ghép đỉnh sinh trưởng, tạo 50 cây quýt cung cấp mắt ghép S1 sạch bệnh. Ngoài ra, đề tài xây dựng được mô hình trồng mới, thâm canh và quản lý dịch hại...

Cùng với việc khôi phục giống cây sạch bệnh, huyện Trà Lĩnh còn tiến hành xây dựng thương hiệu cho quýt Trà Lĩnh. Ngày 12-12-2016 vừa qua, UBND huyện Trà Lĩnh đã ra mắt thương hiệu Quýt Trà Lĩnh, có chỉ dẫn địa lý. Lễ ra mắt được tổ chức tại chợ Trà Lĩnh. Trong dịp đó, huyện Trà Lĩnh tổ chức cả ngày hội quýt. Bà con từ các xóm, bản mang quýt ra chợ giới thiệu và bán sản phẩm. Vậy là từ giờ, giống quýt truyền thống của bà con dân tộc đã có thương hiệu riêng, dễ nhận biết và định dạng trên thị trường hoa quả. Người dân địa phương cũng không giấu giếm ước mơ mở rộng thị trường ra toàn quốc và cả xuất khẩu ra nước ngoài, khi cây quýt đã được bảo hộ thương hiệu. Ước mơ này hoàn toàn có tính khả thi, nếu như những người trồng quýt biết áp dụng đúng tiêu chuẩn kỹ thuật với sự trợ giúp của chính quyền địa phương trong việc quảng bá và phát triển thị trường.

Với cây quýt, con đường giảm nghèo, vươn lên làm giàu đang rộng mở với người dân Trà Lĩnh hơn bao giờ hết.

"Chúng tôi sẽ căn cứ vào nhu cầu của thị trường để phát triển cây quýt. Hiện tại, quỹ đất của chúng tôi vẫn còn. Nếu cây quýt vẫn còn mang lại giá trị kinh tế cao thì sẽ trồng thêm. Những hộ dân tham gia dự án trồng quýt được hỗ trợ mua giống cây, chuyển giao kỹ thuật chăm sóc, thông tin thị trường. Xã cũng thành lập Hợp tác xã quýt để hỗ trợ người trồng quýt tìm mối tiêu thụ sản phẩm". - Chủ tịch xã Quang Hán Hoàng Văn Dương cho biết.

Bích Nguyên

Bình luận

ZALO