Đường dây nóng: 0912011882 - (024) 39364407Thứ bảy, 16/01/2021 09:35 GMT+7

Niềm hy vọng về củng cố niềm tin trong Liên minh châu Âu

Biên phòng - Bồ Đào Nha khởi đầu năm 2021 bằng một sứ mệnh quốc tế vô cùng quan trọng khi đảm đương vai trò Chủ tịch Hội đồng Liên minh châu Âu (EU) trong 6 tháng đầu năm. Mọi “ánh mắt” quốc tế đang dõi theo từng bước khởi động của Bồ Đào Nha để thực hiện những mục tiêu về khôi phục EU sau gần 1 năm “chao đảo” bởi Covid-19.

Toàn cảnh Hội nghị thượng đỉnh EU ở Brussels, Bỉ ngày 10-12-2020. Ảnh: Reuters

Hứa hẹn cho sự khởi đầu

Ngay khi đảm nhận trọng trách đứng đầu EU dù chỉ là trong một khoảng thời gian vô cùng ngắn ngủi, song, Bồ Đào Nha đặt ra những mục tiêu rất lớn là dẫn dắt EU thoát khỏi cuộc khủng hoảng do dịch Covid-19 gây ra theo phương châm "phục hồi công bằng, xanh và kỹ thuật số". Trước những thách thức khó khăn đáng kể đối vì dịch bệnh, với trọng trách Chủ tịch EU, Bồ Đào Nha hứa hẹn rằng, nửa đầu năm 2021 sẽ đánh dấu sự khởi đầu của một chu kỳ mới ở châu Âu.

Theo đó, một trong những ưu tiên chính là thực hiện Khung tài chính đa phương (MFF) giai đoạn 2021-2027 và Công cụ Thế hệ tiếp theo của EU (Next Generation EU), bao gồm một loạt các công cụ tài chính sáng tạo để hỗ trợ sự phát triển, nhấn mạnh sự đáp ứng khả năng phục hồi. Việc phê duyệt và thực hiện các Kế hoạch phục hồi toàn Khối và Phục hồi từng quốc gia cũng là một ưu tiên khác.

Để đáp ứng khả năng phục hồi của EU, một trong những chủ đề trọng tâm đáng chú ý là củng cố mô hình xã hội châu Âu để khôi phục niềm tin của người dân; đảm bảo quá trình chuyển đổi kỹ thuật số và chống biến đổi khí hậu đạt được hiệu quả một cách toàn diện; giải quyết các khía cạnh xã hội của đại dịch;... Bồ Đào Nha cũng cam kết hỗ trợ việc thành lập Liên minh Y tế châu Âu nhằm tăng cường năng lực ứng phó với các cuộc khủng hoảng dịch bệnh; sản xuất và phân phối vắc xin an toàn ở châu Âu và ngoài khu vực.

Trong lĩnh vực đối ngoại, Bồ Đào Nha sẽ đầu tư vào việc tăng cường chủ nghĩa đa phương, toàn cầu hóa.. Bồ Đào Nha cũng sẽ đặc biệt quan tâm đến các nước láng giềng; quan hệ của EU với châu Phi, khu vực Mỹ Latinh (thuộc châu Mỹ);... Một ưu tiên khác sẽ là quan hệ xuyên Đại Tây Dương và một chương trình nghị sự với chính quyền mới của Mỹ.

Một trong những động lực quan trọng trong lời hứa hẹn của Bồ Đào Nha là các vấn đề liên quan tới việc Vương quốc Anh rời EU (Brexit). Bồ Đào Nha sẽ là nước Chủ tịch luân phiên đầu tiên giải quyết các vấn đề về Brexit khi Anh chính thức rời khỏi liên minh hải quan và thị trường nội bộ của EU với một thỏa thuận Brexit mới đạt được.

Thách thức cho chu kỳ mới ở châu Âu

Một năm trước, EU bước vào thập kỷ mới với hàng loạt kế hoạch, mục tiêu mang kỳ vọng thúc đẩy châu Âu phát triển vượt bậc. Tuy nhiên, dịch Covid-19 không những làm đảo lộn mọi thành quả đã đạt được mà còn đẩy EU lâm vào cuộc khủng hoảng suy thoái kinh tế, xã hội cũng như đời sống chính trị chung. Hàng loạt mục tiêu, kế hoạch không thể đạt được, trong khi toàn khối chầy chật ứng phó không mấy hiệu quả với những tác động của đại dịch về mọi mặt.

Người dân tham dự một lễ hội tại Italia với những chiếc khẩu trang trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19. Ảnh: Reuters

"Người tiền nhiệm” của Bồ Đào Nha là Đức - Chủ tịch EU 6 tháng cuối năm 2020 - thời điểm EU đối mặt với cuộc khủng hoảng tồi tệ nhất trong lịch sử. Trong 6 tháng nhiệm kỳ của mình, Đức đã cơ bản thành công trong trọng trách dẫn dắt EU. Đặc biệt là vào giai đoạn cuối năm, EU liên tục đón nhận nhiều tin vui, báo hiệu cho sự “chuyển mình” sau những tháng ngày u ám.

Điển hình là thành công trong việc đạt được sự thống nhất nội khối về thỏa thuận ngân sách EU đến năm 2027; đạt được thỏa thuận về gói phục hồi kinh tế hậu Covid-19 lên tới 1.800 tỷ euro; phát triển, sản xuất thành công và tiến hành tiêm chủng diện rộng vắc xin ngừa Covid-19 BioNTech/Pfizer; EU và Anh đạt thỏa thuận Brexit;... cùng những bước tiến trong việc giải tỏa áp lực kinh tế, xã hội do dịch Covid-19 gây nên cũng như trong nỗ lực chống biến đổi khí hậu.

Giới chuyên gia quốc tế đánh giá, Đức đã chèo lái “con thuyền” EU trong nửa cuối năm 2020 đạt nhiều thành công với khối lượng công việc “khổng lồ”, thậm chí còn giúp EU hàn gắn sự chia rẽ nội bộ vốn hằn sâu trong nhiều năm qua để cùng đoàn kết trước “kẻ thù chung”. Sự thành công của Đức sẽ tạo nên “cái bóng” rất lớn mà Bồ Đào Nha cần phải vượt qua để tiếp tục mang đến tương lai có triển vọng cho châu Âu.

Đối mặt với thách thức lớn cũng là cơ hội để Bồ Đào Nha khẳng định bản lĩnh của riêng mình cũng như nâng tầm giá trị cho tập thể EU. Giới chuyên gia chính trị, xã hội châu Âu nhìn nhận, những năm qua, EU liên tục cho thấy những dấu hiệu đáng buồn về sự gắn kết của mô hình liên minh gồm nhiều cường quốc thế giới. Đại dịch Covid-19 bùng phát đã phần nào “phơi bày” rõ nét hơn nữa sự yếu kém trong “nội lực” của EU. Có thể dễ dàng nhận thấy khi Anh kiên quyết “ly hôn” với EU đã tạo ra “tiền lệ” cho 27 thành viên còn lại “tiếp bước” khi không còn có thể “chung lối”.

Với những đóng góp hiệu quả trong công việc quốc tế vốn có, Bồ Đào Nha được kỳ vọng sẽ khôi phục được niềm tin ở châu Âu, điều tưởng chừng đơn giản nhưng là thách thức hiện hữu quan trọng bậc nhất tại “lục địa già”. Đoàn kết và thực hiện những mục tiêu chung có hiệu quả thiết thực sẽ là yếu tố “then chốt” để EU củng cố niềm tin và sức mạnh. Đó cũng là thách thức lớn nhất với Bồ Đào Nha khi “gánh” trọng trách khởi động một chu kỳ mới của EU.

Thanh Trúc

Bình luận

ZALO