Đường dây nóng: 0912011882 - (024) 39364407Thứ tư, 23/06/2021 03:59 GMT+7

Liên kết vùng - “chìa khóa” cho sự phát triển bền vững

Biên phòng - Là một trong 6 vùng kinh tế - xã hội của Việt Nam, trung du và miền núi phía Bắc là vùng có vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng về kinh tế, xã hội, quốc phòng, an ninh và đối ngoại của cả nước. Tuy nhiên, sự tăng trưởng của vùng chưa tương xứng với tiềm năng. Vấn đề liên kết vùng được coi là “chìa khóa” để phát triển bền vững khu vực này.

Nhiều chỉ số về kinh tế-xã hội của vùng trung du và miền núi phía Bắc đang thấp hơn mức trung bình của cả nước. Ảnh: Linh Đan

Theo Tiến sĩ Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), vùng trung du và miền núi phía Bắc chiếm gần 1/3 diện tích cả nước và chiếm 1/4 lượng vốn đầu tư của Nhà nước mỗi năm. Tuy nhiên, do nhiều yếu tố khách quan, vùng trung du và miền núi phía Bắc vẫn là một trong những vùng trũng trong phát triển và khó khăn nhất cả nước. Nguy cơ tụt hậu của vùng này ngày càng lớn.

“Có tới 8 tỉnh thuộc vùng trung du phía Bắc góp mặt trong nhóm 10 tỉnh, thành phố có số lượng doanh nghiệp hoạt động thấp nhất trong cả nước. Tình hình các hộ kinh doanh cũng tương tự. Lực lượng doanh nghiệp trong khu vực trung du và miền núi phía Bắc xếp hạng 5/6, chỉ đứng trên khu vực Tây Nguyên. Về quy mô và chất lượng doanh nghiệp ở vùng đa phần là các doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ, hiệu quả hoạt động không cao” - Ông Vũ Tiến Lộc cho hay.

Trong báo cáo tại Diễn đàn đầu tư phát triển vùng trung du và miền núi phía Bắc năm 2021, Ban Kinh tế Trung ương nhận định: “Vấn đề phát triển của vùng trung du và miền núi phía Bắc vẫn còn nhiều hạn chế. Đây vẫn là vùng nghèo và khó khăn nhất của cả nước. Thu nhập bình quân đầu người thấp và khoảng cách về thu nhập so với cả nước đang có xu hướng doãng ra. Tỷ lệ hộ nghèo cao nhất cả nước, trong đó, tỷ lệ hộ nghèo của đồng bào dân tộc thiểu số ở mức cao. Nhiều chỉ số về văn hóa, xã hội đạt mức thấp hơn mức trung bình toàn quốc”.

Trong lĩnh vực kinh tế, phát triển của các địa phương trong vùng chưa đồng đều. Các địa phương trong vùng đều chưa cân đối được ngân sách. Số lượng doanh nghiệp hoạt động thấp nhất trong cả nước; đa phần các doanh nghiệp có quy mô siêu nhỏ và nhỏ. Quy hoạch và phát triển các khu công nghiệp chưa mang tính vùng; chưa đồng bộ với quy hoạch phát triển đô thị, khu dân cư nông thôn, hạ tầng kinh tế - xã hội, tạo sức ép lớn đối với môi trường. Tỷ lệ lấp đầy các khu, cụm công nghiệp thấp. Hầu hết các sản phẩm công nghiệp chế biến vẫn ở dạng chế biến thô và gia công. Cơ cấu lại ngành nông nghiệp và đổi mới mô hình sản xuất trong nông nghiệp còn chậm, hiệu quả thấp. Các mô hình liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị nông sản giữa doanh nghiệp và nông dân chưa nhiều. Du lịch phát triển chưa bền vững, hiệu quả chưa cao. Kết cấu hạ tầng kinh tế-xã hội chậm cải thiện, nhất là kết nối hạ tầng giao thông. Năng lực cạnh tranh của vùng chậm được cải thiện...

Phân tích về vấn đề trên, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Hồng Sơn, Phó Trưởng ban Kinh tế Trung ương lý giải: Những hạn chế kể trên có cả nguyên nhân khách quan và chủ quan, nhưng nguyên nhân chủ quan vẫn là chủ yếu. Đặc biệt là các nguyên nhân liên quan đến nhận thức về vai trò, vị trí và tầm quan trọng của vùng; đầu tư và hỗ trợ của Trung ương đối với vùng còn chưa đáp ứng được yêu cầu; một số chính sách đặc thù cho vùng chưa được ban hành kịp thời, chưa mang tính đột phá, chưa thực sự phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh cụ thể của từng địa phương trong vùng; thiếu cơ chế điều phối và kết nối sự phát triển trong toàn vùng, nhất là trong việc quản lý và xử lý những vấn đề mang tính vùng; năng lực của bộ máy quản lý Nhà nước ở địa phương còn bất cập.

Dưới góc độ ở địa phương, ông Trịnh Xuân Trường, Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai cho rằng: “Tính liên kết vùng liên kết ngành cực kỳ quan trọng!”. Theo lãnh đạo địa phương này, toàn vùng đang có một số điểm nghẽn trong liên kết, trước hết là về thể chế. “Chúng ta đang thiếu cơ chế quản lý điều tiết, điều phối vùng. Các tỉnh đang là nền kinh tế khép kín, tính liên kết vùng chỉ là cộng số học, không có tính liên kết cao”- Ông Trường chia sẻ. Chung quan điểm với lãnh đạo tỉnh Lào Cai, ông Vừ A Bằng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Điện Biên chia sẻ: “Các địa phương trong khu vực cần coi việc liên kết vùng là phương thức để tạo ra các mũi nhọn, các “cực tăng trưởng” đối với các ngành, lĩnh vực trong nền kinh tế của các tỉnh, nhằm phát huy tối đa tiềm năng, lợi thế của vùng, địa phương trong tổng thể nền kinh tế. Chiến lược phát triển kinh tế, xã hội của mỗi địa phương, vùng phải thể hiện rõ tính liên kết vùng, sớm xóa bỏ tình trạng phát triển kinh tế khép kín ở mỗi địa phương trong vùng”.

Tại Diễn đàn đầu tư phát triển vùng trung du và miền núi phía Bắc năm 2021 diễn ra mới đây, đồng chí Hầu A Lềnh, Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc đặt vấn đề: "Chúng ta hay nói vùng Tây Bắc là một “cô gái đẹp”, làm thế nào để biến “cô gái” ấy thành hoa hậu để tất cả mọi người cùng chiêm ngưỡng mới là quan trọng".

Theo Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh, để làm được điều đó, phải có các cơ chế chính sách phù hợp, nhất là tăng tính liên kết giữa các địa phương trong vùng; ưu tiên đầu tư cơ sở hạ tầng, đặc biệt là hạ tầng giao thông và các giải pháp về đào tạo nguồn nhân lực, khoa học công nghệ...

“Khi có đủ những yếu tố này trong tay thì các địa phương trong vùng sẽ có đủ điều kiện để xây dựng chính sách, tạo tiền đề cho các tập đoàn kinh tế lớn, kể cả doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ và vừa trên địa bàn có cơ hội phát triển” - Đồng chí Hầu A Lềnh nhận định.

Linh Đan

Bình luận

ZALO