Đường dây nóng: 0912011882 - (024) 39364407Thứ bảy, 31/07/2021 03:50 GMT+7

Hình thành chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm cà phê

Biên phòng - Thời gian gần đây, cà phê rớt giá thê thảm, nông dân thất thu là thực trạng xảy ra tại nhiều vùng cà phê trọng điểm ở nước ta, trong đó có huyện Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị. Nguyên nhân chính là do thiếu sự liên kết chặt chẽ giữa các doanh nghiệp sản xuất, chế biến cà phê cũng như giữa người trồng cà phê với doanh nghiệp. Để khắc phục tình hình trên, cách đây 1 năm, Hội Cà phê Khe Sanh, tỉnh Quảng Trị gồm 27 thành viên là các cơ sở thu mua, nhà máy chế biến cà phê ra đời đã mang lại nhiều thay đổi tích cực trong việc sản xuất, chế biến và tiêu thụ sản phẩm cà phê trên địa bàn huyện Hướng Hóa.

cqj9_16a
Thu hoạch cà phê ở Hướng Hóa. Ảnh: Kiên Đồng

Toàn huyện Hướng Hóa hiện có khoảng 5.000ha trồng cây cà phê, trong đó chủ yếu là cà phê giống catimor, với sản lượng hàng năm ước đạt hơn 50.000 tấn quả tươi. Những năm qua, cà phê là một trong những cây trồng chủ lực, đóng vai trò rất quan trọng trong lĩnh vực sản xuất nông nghiệp của huyện Hướng Hóa nói riêng, tỉnh Quảng Trị nói chung. Tuy nhiên, do ảnh hưởng thị trường cà phê thế giới, giá cả của các mặt hàng nông sản và cà phê diễn biến thất thường, tình trạng được mùa mất giá liên tục xảy ra trong những năm gần đây khiến người trồng cà phê đối mặt với nhiều thách thức.

Để tránh tình trạng chặt - trồng, trồng - chặt khi giá cả cà phê biến động, rớt giá thê thảm như đã từng xảy ra đối với các loại cây trồng khác, bằng nhiều giải pháp, chính sách hỗ trợ, thời gian qua, chính quyền các cấp và ban, ngành huyện Hướng Hóa đã đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân tiếp tục đầu tư chăm sóc thâm canh cây cà phê. Nhờ vậy, diện tích cà phê được giữ ổn định, cho năng suất cao, gia tăng chất lượng sản phẩm. Bên cạnh đó, nhiều diện tích cà phê sau nhiều năm thu hoạch nay đã già cỗi, thoái hóa dẫn đến năng suất, chất lượng giảm sút cũng được người dân đầu tư tái canh thông qua nhiều chương trình hỗ trợ kịp thời của ngành nông nghiệp và phát triển nông thôn tỉnh.

Tuy nhiên, theo đánh giá của nhiều chuyên gia, thực trạng sản xuất và tiêu thụ cà phê của nông dân trên địa bàn huyện Hướng Hóa hiện nay vẫn đang gặp nhiều khó khăn và thiếu bền vững. Quy mô sản xuất của nông dân còn manh mún, nhỏ lẻ, diện tích cà phê già cỗi tăng nhanh nhưng việc xúc tiến tái canh vẫn còn chậm so với thực tế, do gặp phải nhiều vấn đề khó khăn như nguồn vốn, kỹ thuật, giá cà phê xuống thấp… Mặt khác, hiện nay, hầu hết các cơ sở kinh doanh, chế biến cà phê tại địa bàn Hướng Hóa đều có quy mô sản xuất nhỏ, vốn ít nên khâu thu mua chế biến, bảo quản thiếu đồng bộ, việc tiêu thụ, xuất khẩu cà phê còn yếu, thiếu sự liên kết với thị trường tiêu thụ trong và ngoài nước.

Tình trạng nhiều cơ sở thu mua, chế biến cà phê cạnh tranh không lành mạnh, thu mua cả cà phê quả xanh lẫn nhiều tạp chất, không chấp hành quy trình thu hoạch, dẫn đến chất lượng cà phê ngày càng giảm sút, ảnh hưởng không nhỏ đến thương hiệu cà phê Hướng Hóa vốn đã được khẳng định trên thị thường trong nước và quốc tế trong một thời gian dài. Việc Hội Cà phê Khe Sanh, tỉnh Quảng Trị được thành lập, với sự hỗ trợ của Viện Mê Kông đã mở ra nhiều kỳ vọng mới, sớm thay đổi tập quán sản xuất của nông dân, tăng cường mối liên kết giữa người nông dân với doanh nghiệp sản xuất, tiêu thụ cà phê, nhằm mục tiêu nâng cao chất lượng sản phẩm cà phê trên địa bàn huyện Hướng Hóa.

Ông Hồ Văn Kài, Chủ tịch Hội Cà phê Khe Sanh phấn khởi cho biết: Mô hình đầu tiên được thành lập và đi vào hoạt động tại địa bàn huyện Hướng Hóa sẽ là cơ hội tốt để thực hiện hiệu quả các hoạt động trong chuỗi giá trị cà phê trên thị trường trong nước và quốc tế. Về lâu dài, nâng cao nhận thức và hành động vì lợi ích của các hội viên và cộng đồng, hướng tới hợp tác chặt chẽ hơn để cùng nhau phát triển thị trường cà phê, áp dụng tiến bộ khoa học và công nghệ để nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh, cũng như tranh thủ sự hỗ trợ từ các chương trình, dự án.

Đặc biệt, Hội Cà phê Khe Sanh ra đời trong tình hình thị trường cà phê có nhiều biến động khó lường, nó sẽ là tư cách pháp nhân để chống lại các hành vi tiêu cực, cạnh tranh thiếu lành mạnh trong chuỗi hoạt động sản xuất, kinh doanh cà phê như tranh mua, tranh bán, đầu cơ, tranh chấp thị trường, xâm phạm lợi ích của các hội viên.

Một tín hiệu vui đối với Hội Cà phê Khe Sanh là sau gần một năm thành lập và đi vào hoạt động, từ 27 thành viên ban đầu, đến nay Hội đã phát triển lên 37 thành viên với sự tham gia đầy đủ từ nhiều thành phần như: Các nhà máy, cơ sở kinh doanh, chế biến cà phê, nhóm trưởng nhóm nông dân các thôn, bản, các hộ nông dân trên địa bàn xã Hướng Phùng…

Ngay sau khi thành lập, Hội đã kết hợp với các cơ quan, ban, ngành liên quan ban hành quy chế thu hái cà phê niên vụ 2015, với tiêu chuẩn như: Tỷ lệ quả chín phải từ 95%, không được trộn tạp chất, giúp người dân thay đổi tập quán thu hái, để nâng cao giá bán, giảm chi phí trong quá trình chế biến cho các doanh nghiệp. Nông dân Trần Văn Nhơn, một thành viên của Hội chia sẻ: "Những năm trước đây, do cà phê rớt giá  nên người dân chỉ biết thu hái đồng loạt, kể cả quả chín xen lẫn quả xanh để giảm thiểu tối đa chi phí nhân công. Các cơ sở kinh doanh cà phê thì mạnh ai nấy làm, cốt sao thu mua, tích trữ hàng cho đủ sản lượng. Điều này dẫn đến nông dân thu hái ồ ạt, không đúng tiêu chuẩn, chất lượng cà phê giảm sút trầm trọng. Sau khi Hội Cà phê Khe Sanh thành lập và ban hành quy chế thu hái, tình trạng trên đã giảm, người dân và doanh nghiệp đều có ý thức hơn".

Dù mới thành lập và đi vào hoạt động chưa lâu, nhưng những kết quả ban đầu của Hội Cà phê Khe Sanh đạt được là đáng ghi nhận. Tuy nhiên, theo ông Hồ Văn Kài thì hoạt động của Hội vẫn còn gặp nhiều khó khăn, chưa có cơ chế, chính sách hỗ trợ của Nhà nước, trong kinh phí hoạt động của Hội chủ yếu dựa vào sự đóng góp của các thành viên. Một khó khăn nữa theo vị Chủ tịch Hội Cà phê Khe Sanh đó là việc kết nối với các doanh nghiệp đầu vào, đầu ra nhằm phục vụ lợi ích cho các hội viên chưa được thực hiện.

Kiên Đồng

Bình luận

ZALO