Đường dây nóng: 0912011882 - (024) 39364407Thứ bảy, 19/09/2020 12:06 GMT+7

Hạ tầng nông thôn chuyển biến rõ nét

Biên phòng - Sau 5 năm thực hiện, Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới (giai đoạn 2010-2015) gắn với tái cơ cấu ngành nông nghiệp, hệ thống hạ tầng nông thôn trong cả nước đã có bước phát triển mạnh mẽ, làm thay đổi bộ mặt nhiều vùng nông thôn, đồng thời đời sống vật chất và tinh thần của số lượng lớn dân cư nông thôn được nâng lên rõ rệt.

7cur_13
BĐBP Quảng Nam giúp nhân dân địa phương làm đường giao thông nông thôn. Ảnh: Sơn Lăng

Theo báo cáo của Chính phủ tại kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XIV, thì trong điều kiện kinh tế còn khó khăn, ngân sách hạn hẹp, cả nước đã huy động được khoảng 851.380 tỷ đồng đầu tư cho Chương trình xây dựng nông thôn mới. Trong đó, ngân sách Nhà nước hỗ trợ trực tiếp 98.664 tỷ đồng, ngân sách Trung ương 16.400 tỷ đồng. Tính đến tháng 9-2016, cả nước đã có 2.061 xã (23,1%) và 27 huyện được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới.

Nhiều địa phương như: Thái Bình, Hà Nam, Nam Định, Hà Nội, Ninh Bình, Thanh Hóa, Hà Tĩnh, An Giang, Hậu Giang, Đồng Tháp… đã tổ chức thực hiện hiệu quả việc dồn điền, đổi thửa, thiết kế lại hệ thống thủy lợi, giao thông nội đồng… hỗ trợ dân mua máy cày, máy gặt, máy sấy, nâng tỷ lệ cơ giới hóa các khâu này tăng từ 40 - 50% lên 80 - 90%...

Bên cạnh đó, mô hình "cánh đồng mẫu lớn" (khoảng 556 nghìn ha) được 43 tỉnh trong cả nước áp dụng với 2.500 mô hình hợp tác, liên kết sản xuất theo chuỗi trong chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản và lâm nghiệp, mô hình tổ, đội sản xuất trong khai thác thủy sản... Cùng với đó, công tác đào tạo nghề cho lao động nông thôn bước đầu phát huy hiệu quả. Đến hết năm 2015, 2,42 triệu người được hỗ trợ đào tạo nghề, trong đó, khoảng 1,02 triệu người học nghề nông nghiệp và 1,4 triệu người học nghề phi nông nghiệp. Khoảng 60.000 hộ nghèo có người tham gia học nghề có việc làm đã thoát nghèo và gần 100.000 hộ có người tham gia học nghề và có việc làm với thu nhập cao hơn mức bình quân tại địa phương (trở thành hộ khá).

Nhờ các hoạt động nêu trên, đến tháng 9-2016, cả nước đã có 58,9% số xã đạt tiêu chí số 10 về thu nhập; 88,2% số xã đạt tiêu chí số 12 về việc làm; 50,4% số xã đạt tiêu chí số 11 về hộ nghèo; 66,7% số xã đạt tiêu chí số 16 về văn hóa. Tỷ lệ hộ nghèo khu vực nông thôn giảm từ 17,4% năm 2010 xuống còn khoảng 8,2%; tỷ lệ hộ nghèo ở các huyện nghèo giảm từ 50,07% (năm 2011) xuống còn 32,59% (năm 2014). Riêng những xã đạt chuẩn nông thôn mới, khi bắt đầu thực hiện Chương trình, thu nhập bình quân là 16 triệu đồng, tỷ lệ hộ nghèo chiếm 11,6%, đến nay, thu nhập bình quân đạt 28,4 triệu đồng, tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 3,6%.  Trong đó, phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội được đánh giá là khâu đột phá trong Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới. Tính đến thời điểm này, cả nước đã xây dựng mới được 47.436km đường giao thông các loại đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật của Bộ Giao thông Vận tải, tăng 10.251km so với cả giai đoạn 2001 - 2010; cải tạo sửa chữa 103.394km đường, xây dựng mới và cải tạo sửa chữa 26.997 cầu.

Có thể nói, sau 5 năm thực hiện, Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới đã tạo nên những bước đột phá rõ rệt, làm thay đổi bộ mặt nông thôn của nhiều xã, góp phần tích cực nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người dân nông thôn. Nhiều tiêu chí đã có mức tăng cao như giao thông (36,4%), cơ sở vật chất văn hóa (34,6%..)... 

Tuy nhiên, hiện nay chương trình đang gặp nhiều rào cản bởi nguồn lực của Nhà nước cũng như khả năng đóng góp của nhân dân còn hạn chế. Nhiều công trình như chợ, nhà văn hóa… không được khai thác hiệu quả, lãng phí. Một số xã lựa chọn các nội dung chưa sát thực, chưa chú trọng các công trình người dân được hưởng lợi trực tiếp, vì vậy huy động nhân dân tham gia còn hạn chế. Đặc biệt, tiêu chí giao thông nông thôn chỉ mới tập trung vào giao thông đường bộ, chưa chú trọng giao thông đường thủy (kể cả đồng bằng sông Cửu Long).

Do vậy, để Chương trình tiếp tục tạo được những đột phá, các đại biểu Quốc hội đề nghị Chính phủ cần quyết liệt triển khai nhiều biện pháp như: Sửa đổi, bổ sung những tiêu chí chưa phù hợp, ban hành Bộ tiêu chí nâng cao làm cơ sở để các địa phương áp dụng cho các xã đã hoàn thành tiêu chí nông thôn mới, trong đó gắn với tiêu chí về không gian, kiến trúc, cảnh quan để bảo tồn... Thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật về đầu tư công, đấu thầu, không cho phép doanh nghiệp tự bỏ vốn chuẩn bị đầu tư, thi công dự án nông thôn mới khi chưa được bố trí vốn. Bổ sung tiêu chí về nợ đọng xây dựng cơ bản trong việc thẩm định và xét công nhận  địa phương đạt chuẩn nông thôn mới.

Đồng thời, điều chỉnh chính sách đầu tư công theo hướng ưu tiên đầu tư cho hạ tầng tại các vùng sản xuất nông nghiệp trọng điểm; có chính sách đột phá về khoa học công nghệ để nâng cao năng suất lao động, sức cạnh tranh của sản phẩm nông nghiệp; ưu tiên đầu tư khoa học công nghệ đối với các ngành hàng chủ lực, trong đó ưu tiên sử dụng giống mới, chú trọng đầu tư nghiên cứu, sử dụng công nghệ bảo quản sau thu hoạch và nâng cao chất lượng nông, thủy, hải sản…

Bên cạnh đó, Chính phủ cũng cần tích cực đẩy nhanh tiến độ triển khai  Đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp cần gắn kết chặt chẽ với Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới. Trong đó, cần cơ cấu lại hệ thống tổ chức sản xuất, thu mua, chế biến, tiêu thụ nông sản tránh tình trạng "được mùa rớt giá".

Hương Mai

Bình luận

Liên kết hữu ích
ZALO