Đường dây nóng: 0912011882 - (024) 39364407Thứ hai, 12/04/2021 08:20 GMT+7

Đậm đà vị ngọt vùng biên

Biên phòng - Khi cây lúa mùa vùng núi chín rộ, lượng mưa bắt đầu thưa dần và thời tiết từ từ chuyển sang mùa khô thì đó là thời điểm đồng bào dân tộc Khmer bước vào vụ làm đường. Nước lấy từ bông cây thốt nốt, đồng bào đem nấu và cho ra loại đường rất hấp dẫn, phảng phất mùi thơm và vị ngọt đậm đà, chưa có loại đường nào sánh bằng. Được dịp thưởng thức, chắc chắn du khách sẽ cảm thấy thích thú, dù chỉ một lần cũng nhớ mãi thứ đặc sản của vùng Bảy Núi - An Giang.

tho-1
Những rừng thốt nốt rộng lớn là tài sản quý của đồng bào vùng Bảy Núi - An Giang. Ảnh: Đức Thắng

Hai huyện biên giới Tịnh Biên và Tri Tôn của tỉnh An Giang là nơi có rất nhiều thốt nốt với khoảng hơn 60.000 cây, mỗi năm cho sản lượng từ 3.800 - 4.000 tấn đường thành phẩm. Toàn vùng hiện có gần 2.000 hộ dân đang khai thác, đáp ứng việc làm cho khoảng 5.000 lao động nông thôn, với 75% trong số này là người dân tộc Khmer. Đồng bào Khmer ở An Giang coi cây thốt nốt là nguồn tài nguyên quý giá mà thiên nhiên đã ban tặng cho họ nên ai nấy đều ra sức giữ gìn.

Thốt nốt là một loại cây mọc thẳng, giống cây dừa nhưng thân cao to hơn, lá xòe tán tròn như lá cọ. Cây thốt nốt trổ bông vào mùa nắng, từ tháng giêng đến tháng sáu âm lịch. Chạng vạng, người ta leo lên ngọn cây theo những cây thân tre được cột sát vào thân cây thốt nốt. Khi lên tới ngọn, họ lấy những ống tre hoặc chai nhựa đeo sau lưng đặt vào vòi bông vừa mới cắt một khúc để lấy dịch.

Rạng sáng hôm sau, họ lại leo lên lấy những ống tre hứng đầy dịch thốt nốt đem về nhà. Ngày ngày, trên những con đường núi xanh tươi buổi sớm mai, những người phụ nữ quẩy gánh chất đầy ống đựng nước thốt nốt lại rong ruổi đi bán khắp nơi. Thứ nước giải khát tuyệt hảo, thơm mát và ngọt thanh này có hương vị đặc trưng riêng của miền biên giới Tây Nam mà không nơi nào có được.

Còn dịch thốt nốt lấy vào buổi chiều thường dùng để nấu đường. Bà Neang Sao, một người chuyên nấu đường ở sóc Tà Ngáo, xã Phú Tâm, huyện An Phú cho biết, trung bình cứ 10 lít nước thốt nốt nấu được 1,3 - 1,5kg đường thành phẩm, giá bán tại chỗ dao động từ 15.000 - 18.000 đồng/kg.

Đường thốt nốt có 2 loại sản phẩm chủ yếu, gồm: Đường thô (nguyên chất) đựng trong keo nhựa và đường tán (đã qua chế biến) được gói trong những chiếc lá thốt nốt. Tại Tri Tôn và Tịnh Biên, có rất nhiều lò đường được chế biến theo kiểu truyền thống, giữa trưa, làn khói phảng phất qua những mái nhà, rồi lan tỏa hương thơm len lỏi trong từng phum, sóc. Vị "ngọt" bốc lên vừa nồng vừa thơm, một thứ mùi đặc trưng của thốt nốt rất dễ cảm nhận, làm đắm say lòng du khách đến tham quan.

Khi bước vào vụ mới, người sống với nghề lại chuẩn bị sắm sửa đủ thứ, nào là cây tre làm đài leo, chai nhựa đựng nước, dự trữ trấu và lá cây rừng, rồi kiểm tra lại lò đốt, lau rửa nồi sạch sẽ để sẵn sàng cho mùa làm ăn mới. Do sản xuất thủ công nên dụng cụ thiết yếu cũng đơn giản, chỉ cần từ 3 đến 5 triệu đồng mỗi hộ là có thể mua dụng cụ và trả tiền thuê người khai thác từ 25 đến 30 cây thốt nốt cho đến hết mùa.

Theo ông Dương Long Hùng, Trưởng phòng Kinh tế - Hạ tầng huyện Tịnh Biên, hiện nay, trong toàn huyện có gần 30 cơ sở sản xuất đường thốt nốt, nguyên liệu được lấy từ đường thô của đồng bào Khmer. Hầu hết, các cơ sở đã đăng ký và đủ điều kiện kinh doanh. Thông qua các kỳ hội chợ, triển lãm thì đường thốt nốt vùng Bảy Núi đã có mặt tại hầu hết các trung tâm, thành phố lớn trên cả nước và có cơ hội tiếp cận với người tiêu dùng gần xa.

 Những năm gần đây, đặc sản đường thốt nốt còn vươn ra các nước trong khu vực bằng con đường ký gửi cho các doanh nghiệp, hoặc thông qua người Việt ở nước ngoài về thăm quê hương vào dịp lễ và Tết cổ truyền của dân tộc hằng năm. Bên cạnh đó, với hơn 4 triệu lượt khách đến An Giang tham quan và hành hương hằng năm, thì nhu cầu thưởng thức và làm quà đối với đặc sản đường thốt nốt của địa phương là rất lớn.

Vị ngọt, thơm dịu của đường thốt nốt không chỉ nấu chè, làm bánh, kho nấu rất ngon, mà còn có tác dụng làm mát cơ thể, chữa trị viêm họng. Đó là lý do vì sao khách du lịch thường chọn mua đường thốt nốt về làm quà cho người thân và bạn bè. Cũng nhờ có cây thốt nốt, cuộc sống của người dân vùng biên giới Bảy Núi -  An Giang ngày nay đã khá hơn rất nhiều.

Nguyễn Đức Thắng

Bình luận

ZALO