Đường dây nóng: 0912011882 - (024) 39364407Thứ tư, 02/12/2020 03:34 GMT+7

Con đường đến với nghề của các "thầy giáo mầm non"

Biên phòng - Một ngày cuối Thu cách đây hơn 15 năm, trong một chuyến thực tập nghề báo tại Vĩnh Bảo, Hải Phòng, tôi đã được nghe một câu chuyện về “cô nuôi dạy hổ” (cụm từ gọi vui về nghề nuôi dạy trẻ) đặc biệt - một người đã được đồng nghiệp lưu danh bằng 2 câu thơ: “Việt Nam Dân chủ Cộng hòa/Phụ trách mẫu giáo lại là đàn ông”. Người đàn ông đó là thầy giáo Trần Văn Ruyến, Hiệu trưởng Trường Mầm non xã Tam Cường - địa danh nằm trong vùng đất địa linh nhân kiệt “17 am” của Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm - nhiều lúa, nhiều cử nhân, tiến sĩ nhất Hải Phòng.

ai9l_10a
“Thầy giáo mầm non” Ma Đình Hiểu và học sinh của mình. Ảnh: Phương Uyên

Nghe kể lại, những năm cuối thập kỷ 80 của thế kỷ trước, cơn gió “khoán 10” thổi về nông thôn làm đổ sập các ngôi trường mẫu giáo, nhà trẻ nằm trong cơ chế của hợp tác xã vốn đã ọp ẹp, chấm hết thời các “cô nuôi dạy hổ” lĩnh lương bằng thóc. Nhưng trường mẫu giáo của thầy Ruyến may mắn không bị cuốn theo cơn lốc ấy, vì ngay từ năm 1982, thầy đã “mạo hiểm” thu của nông dân mỗi người mỗi tháng đúng 1 cân thóc (!) để nuôi các cô nuôi dạy con cái của họ.

Như vậy, thầy Hiệu trưởng Ruyến đi trước cả nước 5 năm trong cái mà ngày nay gọi là “xã hội hóa ngành giáo dục mầm non”. Khi người Tam Cường thấy lũ trẻ con đã bắt đầu biết chùi mũi bằng khăn, biết hát bài “Một con vịt”, biết khoanh tay chào cha mẹ, biết kể: “Ngày xửa, ngày xưa...” cho ông bà nghe, thì họ vui vẻ gửi con, nộp thóc cho thầy...

Ngày nay, Tam Cường không phải là trường mầm non đẹp nhất Hải Phòng, nhưng nó đã từng được Bộ Giáo dục - Đào tạo công nhận là “Lá cờ đầu của ngành giáo dục mầm non khu vực nông thôn toàn quốc”, được Chính phủ tặng Huân chương Lao động hạng Nhất, được Nhà nước phong danh hiệu Anh hùng lao động. Những thành quả đáng tự hào này rõ ràng có công lao rất lớn của “thầy giáo mầm non” Trần Văn Ruyến, vì nhờ thầy, vùng quê nghèo Tam Cường đã sáng tạo, biến phương châm “lấy dân làm gốc” thành một hiện thực sống động...

Trong chuyến công tác lên vùng cao Võ Nhai (Thái Nguyên) và ghé thăm Trường Mầm non Sảng Mộc, xã Vũ Chấn vào thời gian bằng giờ năm ngoái, tôi có dịp chứng kiến một “chuyện lạ” gần giống những gì đã được chiêm nghiệm tại Tam Cường hơn 15 năm trước. Nói là “gần giống” là vì, tuy bản chất của “chuyện lạ” này đều xoay quanh chuyện “phụ trách mẫu giáo lại là đàn ông”, nhưng cái sự liên quan đến cái nghiệp, cái nghề có hơi khác một chút và 2 nhân vật trong hai câu chuyện có tuổi cách xa nhau đến cả một thế hệ.

Tại Trường Mầm non Sảng Mộc, nơi có hầu hết học sinh là con em đồng bào dân tộc Tày, Nùng, tôi đã được “thầy giáo mầm non” Ma Đình Hiểu, là nam giáo viên dạy mầm non duy nhất của vùng cao Võ Nhai hướng dẫn tham quan lớp do anh phụ trách. Vào đây, tôi có cảm giác như lọt vào vương quốc của 7 chú lùn. Cái gì cũng bé: Bàn ghế bé, bát đĩa bé, đồ chơi bé... Một đám trẻ con quần áo tinh tươm, sạch sẽ, nhao nhao chào tôi bằng cô.

Một cậu bé đứng nhìn tôi với vẻ thích thú. Rồi một bé gái túm quần tôi: “Cô ơi! Cô có đẹp bằng... thầy Hiểu không?”. Có lẽ, thấy tôi lúng túng nên “thầy giáo mầm non” Ma Đình Hiểu giải thích: “Trẻ con bây giờ thích chọn cô giáo hát hay, múa dẻo, nhất là phải xinh! Cái khó của “thầy giáo mầm non” như tôi có nguyên nhân từ những chuyện chẳng ai ngờ như thế... ”.

Theo những lời tâm sự của Hiểu, tôi đã nắm được con đường đến với nghề “thầy giáo mầm non” vốn khá hiếm hoi ở Quỳnh Nhai nói riêng, trên cả nước nói chung của anh. Sinh năm 1990, tốt nghiệp hệ trung cấp Trường Cao đẳng Sư phạm Thái Nguyên, năm 2015, Hiểu lặng lẽ đến nộp hồ sơ vào Trường Mầm non Sảng Mộc, khiến bố mẹ, bạn bè... “phát hoảng”. Nhận hồ sơ, một cô giáo trong Ban giám hiệu nhà trường bảo: “Sao không nói cô giáo trực tiếp đến mà phải nhờ người nộp hộ?”. Khi biết được người xin việc đang đứng trước mặt mình, cô giáo “tròn mắt” vì ngạc nhiên, nhưng sau đó, vẫn nhiệt tình “phỏng vấn” và xét duyệt hồ sơ của Hiểu.

Cũng như chàng trai Ma Đình Hiểu, thời gian biểu hằng ngày của “thầy giáo mầm non” Thào A Tủa, hiện đang là giáo viên tại Trường Mầm non Hoa Sen thuộc thôn Tống Trong (xã Túc Đán, huyện Trạm Tấu, Yên Bái) đầy kín những công việc. Ngày nào cũng thế, từ nhà riêng ở thôn Tống Ngoài, xã Túc Đán đến trường qua quãng đường rừng dài 4 cây số, một ngày của người thầy giáo đã có hơn 20 năm gắn bó với vùng đất còn nhiều gian khó này, trong đó, có 10 năm làm giáo viên mầm non, là cả 10 tiếng mắt không rời trẻ, từ 6 rưỡi sáng đến trường đón trẻ, trao đổi ngắn gọn với phụ huynh về sức khỏe của bé. Sau đó dạy trẻ làm quen mặt chữ, đếm đến 100, hát “Cháu lên ba”, đọc thơ, rồi tập nặn, tập vẽ. Thầy Tủa còn dạy trẻ lễ giáo, dạy luật đi đường, bảo vệ môi trường... Buổi trưa, trông các cháu ngủ, và buổi chiều, khi người mẹ cuối cùng đến đón con về, nhiều hôm trời đã tối sập.

218y_10b
Các cháu học sinh ở Trường Mầm non xã Túc Đán. Ảnh: Phương Uyên

Còn nhớ, hôm tìm đến Trường Mầm non Hoa Sen, dành thời gian ngồi quan sát các học sinh tí hon của thầy Thào A Tủa, tôi nhận ra rằng, cái nghề mầm non này chỉ nhiệt tình thôi cũng chưa đủ vì đơn giản, nếu không có đủ kiến thức sư phạm đặc thù và tâm lý làm... mẹ thì khó có thể giải quyết những “sự cố” chẳng ngày nào không có. “Sợ nhất là trẻ chán ăn, tôi phải bày các kiểu trò chỉ để đứa bé nuốt thêm thìa cơm. Rồi thì giành giật đồ chơi, đòi làm... thủ lĩnh, không nằm cạnh nhau, tự dưng khóc thét chẳng biết đang đau cái gì trong bụng... Khác với các thầy cô giáo những ngành học khác chỉ dạy là chính, giáo viên mầm non phải dạy và dỗ...” - Câu “chốt” của thầy Thào A Tủa về nghiệp, về nghề không thể đơn giản hơn, nhưng đã khái quát được những nét đặc thù của cái nghề không hề giản đơn này.

Không chỉ có hai “thầy giáo mầm non” Ma Đình Hiểu và Thào A Tủa, qua thông tin của đồng nghiệp, tôi được biết hiện nay, có rất nhiều giáo viên là nam giới nhưng lại đảm trách cái nghề tưởng như chỉ dành riêng cho phái nữ. Chẳng hạn như các thầy Nguyễn Văn Ninh (Trường Mầm non Nghĩa Hòa, Lạng Giang, Bắc Giang); thầy Phạm Văn Bảy (Trường Mầm non Phú Sơn, Hương Thủy, Thừa Thiên Huế); thầy Giàng A Lứ, thầy Hảng A Chua (điểm trường thôn Dào Cu Nha, Trường Mầm non Lao Chải, huyện vùng cao Mù Cang Chải, Yên Bái)...

Cũng như nhiều người, tôi thừa biết chuyện chỉ một “chú nhóc” 3-4 tuổi ở nhà ngày thứ Bảy, Chủ nhật mà cả ông bà, cha mẹ nhoài người vì đi theo chân của nó. Thế nên, thật khó tin khi nghe chuyện hiện có khá nhiều “thầy giáo mầm non” đang công tác ở khắp các vùng miền của đất nước. Càng khó tin hơn khi chế độ đãi ngộ dành cho họ còn ở mức rất thấp. Nhưng trời cũng công bằng khi cho họ tình yêu con trẻ vô bờ bến - như “thầy giáo mầm non” Ma Đình Hiểu đã nói: “Chơi được với trẻ con không dễ nhưng đã “chơi” được rồi thì không dứt ra được...”.

Hoàng Phương Uyên

Bình luận

ZALO