Đường dây nóng: 0912011882 - (024) 39364407Thứ hai, 27/09/2021 08:08 GMT+7

Cơ hội nào cho hòa bình ở Y-ê-men?

Biên phòng - Vòng đàm phán mới giữa Chính phủ Y-ê-men và phiến quân Hồi giáo Hu-thi dòng Si-ai nhằm chấm dứt xung đột tại Y-ê-men dự kiến diễn ra ở Cô-oét vào ngày 18-4 đã bị hoãn do một số bên chưa đến. Diễn biến bất ngờ này đã khiến nền hòa bình ở Y-ê-men càng trở nên mong manh hơn bao giờ hết.

anh-bai-chinh
Xung đột ở Y-ê-men là nguyên nhân gây cản trở cho các cuộc đàm phán hòa bình của nước này. Ảnh: Channel4.

Theo Reuters, các đại diện cho nhóm Hu-thi và đảng Đại hội Nhân dân toàn quốc (GPC) của cựu Tổng thống Y-ê-men A-li Áp-đu-la Xa-lê ngày 18-4 vẫn chưa thể rời thủ đô Xa-na của Y-ê-men để tới Cô-oét, với lý do đang có giao tranh dữ dội cũng như các cuộc không kích của liên quân do A-rập Xê-út đứng đầu. Một quan chức thuộc GPC tuyên bố họ sẽ không tới Cô-oét nếu các bên không tôn trọng lệnh ngừng bắn do Liên hợp quốc làm trung gian, có hiệu lực từ hôm 10-4 vừa qua tại Y-ê-men. 

Đây không phải là lần đầu tiên, các nỗ lực nhằm tháo ngòi nổ cho cuộc xung đột tại Y-ê-men giữa lực lượng Hu-thi do I-ran hậu thuẫn và Chính phủ Y-ê-men cùng các đồng mình bị thất bại. Trước đó, tháng 12-2015, các bên đối địch tại Y-ê-men đã ngồi vào bàn đàm phán tại Giơ-ne-vơ (Thụy Sĩ), nhưng vòng hòa đàm kéo dài 6 ngày này đã kết thúc mà không đạt được bước đột phá nào. Một thỏa thuận ngừng bắn, do các bên ký kết và chính thức có hiệu lực từ ngày 10-4 vừa qua, kêu gọi các phe phái đối địch tạm ngừng các hành động thù địch cũng như hoạt động quân sự cả trên bộ, không và đất liền trên toàn lãnh thổ Y-ê-men.

Đó là lý do khiến nhiều người lạc quan vào vòng đàm phán dự kiến vào ngày 18-4. Trả lời phỏng vấn của hãng thông tấn Saba tại thành phố A-đen một ngày trước khi vòng đàm phán hòa bình chính thức diễn ra, Ngoại trưởng Y-ê-men Áp-đen Ma-lếch An Mê-khơ-la-phi cho biết, chính phủ nước này đang nỗ lực hết sức để các cuộc đàm phán tại Cô-oét đạt được những kết quả tốt nhất. Theo Ngoại trưởng Y-ê-men, quá trình chuyển đổi chính trị sẽ không loại trừ bất cứ ai và vòng đàm phán tại Cô-oét đang được hy vọng là một bước ngoặt lịch sử cho hòa bình và ổn định tại quốc gia Trung Đông này.

Theo đánh giá, cuộc nội chiến tại Y-ê-men chấm dứt sẽ là cơ hội tốt góp phần xoa dịu những căng thẳng “chồng chéo” vốn có tại khu vực Trung Đông, đặc biệt là mối quan hệ phức tạp giữa I-ran và các quốc gia vùng Vịnh, trong đó có A-rập Xê-út. Tuy nhiên, trong trường hợp vòng đàm phán tại Cô-oét thất bại sẽ đẩy tình hình khu vực Trung Đông vào những căng thẳng nghiêm trọng hơn. Khi đó, đất nước Y-ê-men sẽ bước vào ngõ cụt và không dễ gì có được một cơ hội đàm phán hòa bình tương tự như bây giờ.

Y-ê-men rơi vào tình trạng hỗn loạn kể từ khi phiến quân Hu-thi được sự hậu thuẫn của lực lượng trung thành với Tổng thống bị lật đổ A-li Áp-đu-la Xa-lê chiếm giữ thủ đô Xa-na hồi tháng 9-2014, sau đó tiến xuống miền Nam và kiểm soát nhiều vùng lãnh thổ Y-ê-men, buộc Tổng thống đương nhiệm Man-xua Ha-đi phải lưu vong tại A-rập Xê-út. Tổng thống Ha-đi đã tuyên bố A-đen là thủ đô tạm thời của Y-ê-men. Lực lượng liên minh khu vực do A-rập Xê-út đứng đầu chống phiến quân Hu-thi đã tiến hành các cuộc không kích tại Y-ê-men từ tháng 3-2015 và các chiến dịch trên bộ từ tháng 7-2015. 

Các bên giao tranh chưa đạt được giải pháp chính trị để chấm dứt cuộc chiến, song đã nhất trí nối lại đàm phán tại Cô-oét sau các cuộc đàm phán gần đây nhất do LHQ làm trung gian tại Thụy Sỹ hồi tháng 12-2015. Tuy nhiên cho đến nay, lực lượng phiến quân vẫn đang chiếm giữ thủ đô Xa-na cùng 8 trong số 22 tỉnh thành khác của Y-ê-men. Trong khi đó, lợi dụng tình trạng hỗn loạn tại Y-ê-men, mạng lưới khủng bố An-kê-đa và tổ chức "Nhà nước Hồi giáo" (IS) tự xưng đã mở rộng ảnh hưởng tại đây. Các tay súng đã liên tiếp thực hiện các vụ tấn công tại thành phố A-đen. Điều này khiến quốc gia này càng trở nên bất ổn.

Phương Châu

Bình luận

ZALO