Đường dây nóng: 0912011882 - (024) 39364407Chủ nhật, 20/09/2020 05:58 GMT+7

Chung tay xóa bỏ bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái

Biên phòng - Năm 2015, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Chương trình hành động quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2016-2020 và quyết định lấy ngày 15-11 đến ngày 15-12 hằng năm là Tháng hành động quốc gia về bình đẳng giới và phòng, chống bạo lực trên cơ sở giới. Năm 2016 là năm đầu tiên triển khai Tháng hành động quốc gia về bình đẳng giới tại Việt Nam. Điều này thể hiện sự cam kết mạnh mẽ của Đảng, Nhà nước nhằm giải quyết vấn đề chấm dứt bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái tại Việt Nam.

n38p_16
Trẻ em gái là đối tượng rất dễ bị tổn thương bởi hành vi bạo lực gia đình. Ảnh minh họa: Hà Phương

Còn nhiều thách thức

Việt Nam được các tổ chức quốc tế đánh giá là một trong những quốc gia xóa bỏ khoảng cách giới nhanh nhất trong vòng 20 năm qua, đặc biệt là trong lĩnh vực việc làm, chăm sóc sức khỏe... Để đạt được những tiến bộ này, Đảng, Nhà nước ta đã chú trọng ban hành và tổ chức thực hiện một số chính sách pháp luật nhằm tạo chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức và hành động liên quan đến bình đẳng giới tới toàn xã hội. Việc hoàn thiện pháp luật, chính sách của Nhà nước cùng với sự nỗ lực của các cấp, các ngành, đặc biệt là sự nỗ lực của chính bản thân phụ nữ đã mang lại những thành tựu trong thực hiện bình đẳng giới ở Việt Nam.

Điểm nổi bật trong thực thi bình đẳng giới ở Việt Nam là việc hoàn thiện khung luật pháp, chính sách về bình đẳng giới, tổ chức bộ máy về bình đẳng giới từng bước được xây dựng, củng cố, kiện toàn để làm tốt hơn vai trò quản lý nhà nước. Lần đầu tiên, nước ta có 3 đại diện phụ nữ tham gia Bộ Chính trị, có Chủ tịch Quốc hội là nữ. Với 26,8% nữ đại biểu Quốc hội khóa XIV, Việt Nam xếp thứ 60/193 quốc gia trên thế giới và xếp thứ 4/11 quốc gia trong khu vực ASEAN có tỷ lệ nữ lớn trong cơ quan hết sức quan trọng này. Hiện nay, lao động nữ ở nước ta chiếm 48,3% trong lực lượng lao động của cả nước; trên 80% hộ gia đình do phụ nữ làm chủ hộ tại các vùng nông thôn nghèo, vùng dân tộc thiểu số (DTTS) được vay vốn để tạo việc làm, giảm nghèo. Tỷ lệ nữ làm chủ doanh nghiệp, chủ trang trại đạt 24,9%. Tỷ lệ biết chữ của phụ nữ trong độ tuổi từ 15-24 đạt 96,5%… 

Đã có nhiều mô hình thúc đẩy thực hiện bình đẳng giới và nâng cao quyền năng cho phụ nữ được triển khai hiệu quả ở các cấp, các ngành trong thời gian vừa qua. Những thành tựu trong thực hiện bình đẳng giới góp phần thực hiện tốt các chính sách an sinh xã hội, được cộng đồng quốc tế ghi nhận và đánh giá cao về những nỗ lực của Việt Nam trong việc đảm bảo quyền con người.

Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu, song Việt Nam còn gặp nhiều thách thức trong việc đảm bảo bình đẳng giới thực chất giữa nam và nữ. Khoảng cách giới vẫn còn tồn tại trong nhiều lĩnh vực của cuộc sống. Bất bình đẳng giới, bạo lực trên cơ sở giới phần lớn vẫn nghiêng về phụ nữ và trẻ em gái. Trong những năm gần đây, nền kinh tế của Việt Nam tăng trưởng chậm do chịu sự tác động của khủng hoảng tài chính - kinh tế thế giới. Tỷ lệ lao động mất việc làm, thất nghiệp gia tăng và lao động nữ luôn là đối tượng chịu nhiều tác động nhất.

Bạo lực trên cơ sở giới, đặc biệt là bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái có chiều hướng gia tăng, được xem là một trong những trở ngại lớn trong việc xóa bỏ bất bình đẳng giới ở Việt Nam. Tình trạng buôn bán, xâm hại, bạo lực với phụ nữ và trẻ em gái chưa có nhiều chuyển biến tích cực. Tình trạng tảo hôn vẫn còn diễn ra khá phổ biến trong đồng bào dân tộc thiểu số. Tỷ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh ở nhiều địa phương còn ở mức cao.

Ông Nguyễn Trọng Đàm, Thứ trưởng Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội, Phó Chủ tịch Ủy ban quốc gia vì sự tiến bộ của phụ nữ Việt Nam cho biết: Những quan niệm truyền thống cứng nhắc về các giá trị và vai trò của nam giới phải là người trụ cột trong gia đình và ngoài xã hội, phụ nữ chỉ lo công việc chăm sóc gia đình đã và đang tồn tại dai dẳng như là một thách thức, trở ngại lớn trong việc xóa bỏ bất bình đẳng giới ở Việt Nam. Tư tưởng định kiến, phân biệt đối xử về giới cũng chính là nguyên nhân dẫn đến bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái.

Hãy lên tiếng…

Điều đáng lo ngại hiện nay là tình trạng xâm hại, bạo lực với trẻ em, đặc biệt là trẻ em gái vẫn diễn biến phức tạp và đang là vấn đề gây bức xúc toàn xã hội. Trung bình mỗi năm có khoảng 1.000 vụ xâm hại tình dục trẻ em gái. Trẻ em gái không chỉ là nạn nhân của bạo lực gia đình, mà còn là đối tượng dễ bị buôn bán, lạm dụng tình dục và bạo lực ngoài xã hội. Bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái là nguy cơ tiềm tàng phá vỡ sự ổn định, bền vững của gia đình, trật tự an toàn xã hội và vi phạm nghiêm trọng tới quyền con người.

Theo số liệu từ Nghiên cứu quốc gia về bạo lực gia đình đối với phụ nữ Việt Nam do Tổng cục Thống kê và Liên hợp quốc tại Việt Nam công bố năm 2010, có tới 58% phụ nữ đã từng chịu ít nhất một trong ba hình thức bạo lực thể chất, tinh thần và tình dục từ người thân tại một số thời điểm trong cuộc sống của họ; 87% đã từng bị quấy rối tình dục ở nơi công cộng; 10% đã bị tấn công tình dục bởi chồng của họ. Tuy nhiên, khoảng 50% nạn nhân chưa từng nói với ai về tình trạng bạo lực mà họ phải chịu đựng và đến 87% nạn nhân bạo lực gia đình chưa tìm kiếm sự hỗ trợ từ các dịch vụ công. Nhiều người không dám lên tiếng do sợ bị kỳ thị, phân biệt đối xử và bị quấy rối nhiều hơn nữa.

Bà Astrid Bant, Trưởng đại diện Quỹ Dân số Liên hợp quốc tại Việt Nam chia sẻ: "Thông thường trong các trường hợp bị bạo hành, người phụ nữ không dám nói hoặc tìm kiếm sự hỗ trợ pháp lý, bởi vì họ phải cố giữ hình ảnh "gia đình hạnh phúc" trong mắt mọi người và phải hy sinh quyền và nhân phẩm của chính bản thân mình. Điều này thực sự không phải là hạnh phúc thực sự của người phụ nữ và chúng ta cần phải thay đổi suy nghĩ này. Mọi người hãy lên tiếng với các hành vi bạo lực và giúp đỡ nạn nhân bị bạo lực tự nói về thực trạng của mình. Song song với đó, cần phải tạo ra một môi trường thuận lợi để nạn nhận bị bạo lực không cảm thấy xấu hổ khi nói ra sự thật bị bạo hành".

Bà Astrid Bant khẳng định, bạo lực không chỉ là vấn đề của người phụ nữ, mà nó cũng là vấn đề của nam giới. Họ là những nhân tố tạo ra bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái thì họ phải có trách nhiệm với hành vi bạo lực của mình. Chính họ là một nhân tố quan trọng để giúp chấm dứt bạo lực. Chúng ta cần giáo dục các trẻ em trai ngay tại trường học để thế hệ các em lớn lên không còn bạo lực. "Chiến dịch này sẽ không hiệu quả, nếu không có sự tham gia tích cực của nam giới và trẻ em trai. Tôi hy vọng, tất cả trẻ em trai và nam giới ở Việt Nam sẽ đứng lên để giải quyết sự bất bình đẳng, bất công và bạo lực đối với trẻ em gái và phụ nữ" - bà nhấn mạnh.

Còn theo ông Nguyễn Trọng Đàm, để giải quyết bất bình đẳng giới ở Việt Nam, các chính sách, chương trình và đặc biệt là vai trò của truyền thông cần làm thay đổi được những quan niệm lạc hậu về giá trị và vai trò của phụ nữ và nam giới; cần có nhiều giải pháp hữu hiệu hơn nữa để thúc đẩy thực hiện mục tiêu bình đẳng giới, tăng quyền năng cho phụ nữ, đẩy lùi bạo lực trên cơ sở giới, nhất là bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái. Phụ nữ cần nâng cao tính tự chủ, sự quyết đoán để tham gia tích cực hơn nữa vào các lĩnh vực của đời sống kinh tế-xã hội. Nam giới cũng phải xây dựng được niềm tin rằng, họ có thể đảm đương vai trò chăm sóc gia đình như phụ nữ. Thực hiện bình đẳng giới là chìa khóa để chấm dứt bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái.

Bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái không chỉ gây ảnh hưởng về mặt thể xác, tinh thần cho nạn nhân, mà còn dẫn tới thiệt hại về kinh tế cho gia đình và xã hội. Theo kết quả nghiên cứu của Liên hợp quốc, ước tính thiệt hại kinh tế do bạo lực gia đình gây ra với phụ nữ tại Việt Nam chiếm gần 1,5% GDP năm 2012 của Việt Nam. Tuy nhiên, chi phí xã hội còn cao hơn do bạo lực đối với phụ nữ ảnh hưởng đáng kể đối với sự gắn kết xã hội và khả năng phục hồi của cộng đồng. Bạo lực dẫn tới kìm hãm tăng trưởng kinh tế và gia tăng đói nghèo của quốc gia.

Hà Phương

Bình luận

Liên kết hữu ích
ZALO