Đường dây nóng: 0912011882 - (024) 39364407Thứ tư, 14/04/2021 09:39 GMT+7

Bữa cơm tình người nơi biên giới

Biên phòng - Bản Buốc Pát nằm ở độ cao gần 1.500m so với mặt nước biển. Bản chỉ có 14 nóc nhà và cả 100% số hộ ở đây đều người nghiện hoặc đi tù về tội vận chuyển, buôn bán ma túy. Để góp phần xoa dịu nỗi đau từ "cơn lốc trắng", những người lính Biên phòng và giáo viên cắm bản đã nhường cơm, sẻ áo và kỳ công dạy chữ cho các em, hy vọng tạo ra một thế hệ mới không dính dáng đến ma túy ở nơi biên cương xa xôi.

zn2p_11b
Thầy Lê Bá Thành dạy lớp ghép ở điểm trường bản Buốc Pát.  Ảnh: Hải Luận

Mới mờ sáng, tôi thấy Binh nhất Lò Văn Quyết, Đồn BPCK Lóng Sập, BĐBP tỉnh Sơn La, mang cơm nóng và trứng chiên để ở vọng gác cổng đồn, liền hỏi:

- Mới sáng sớm em để cơm ở đây làm gì?

- Khoảng 7 giờ sẽ có cô giáo đến mang cơm vào điểm trường nằm trên đỉnh núi cho học sinh ăn.

- Ngày nào cũng để cơm ở đây à?

- Từ lâu lắm rồi! Các em ăn theo tiêu chuẩn của bộ đội. 

Chi tiết, hình ảnh quá "đắt giá" buộc tôi phải bỏ hết kế hoạch đã vạch ra hôm qua, để theo chân giáo viên đến tìm hiểu cuộc sống của học sinh nơi đây.

Tiếng "mẹ" vang giữa núi rừng

Không chậm trễ, tôi lập tức nhờ Đại úy Trá A Của, Đội trưởng Đội Vận động quần chúng chở xe bám theo cô giáo đưa cơm. Đi qua 4km đường đất vắt qua dãy núi cao chót vót, xe cứ đi bên mé bờ vực sâu hút, vậy mà xe của cô giáo Nguyễn Thị Hương Giang chạy rất nhanh, trước tôi qua hai quả đồi. Lên được đỉnh núi có độ cao gần 1.500m so với mặt nước biển, xung quanh không có cây cối che chắn, tôi hỏi anh Của:

- Trường học ở đâu anh?

- Anh đang đứng ở trường đây rồi.

- Sao không thấy em học sinh nào cả?

Anh Của im lặng. Tôi chạy ra phía sau tìm cô giáo Giang, hỏi:

- Học sinh ở đâu cô giáo?

- Anh đợi chút nữa, em phải đi đến từng nhà kêu và dẫn các cháu ra trường học.

Cô Giang đi ra đầu mỏm núi kêu:

- Các con ơi, mẹ đến rồi, ra lớp học đi.

Không thấy cháu nhỏ nào ló mặt ra. Cô giáo chạy đến 3 ngôi nhà ở bên triền núi kêu, cũng không thấy. Cô chạy ngược sang triền núi khác tìm các cháu. Lòng vòng mất một thời gian khá lâu, cô Giang mới "mời" được 5 cháu đến lớp học. Đến lớp, mặt cháu nào cũng lấm lem, nước mũi chảy thành dòng. Cô Giang nhẹ nhàng rửa mặt và chải tóc từng cháu một. Vừa chải tóc cho cháu Song Thị Cu, 4 tuổi, cô giáo nói trong sự đau đớn: "Bố của cháu bị đi tù về tội buôn bán, vận chuyển ma túy, mẹ cháu bị nghiện ma túy nặng. Cả ngày cháu ra đây ở với cô giáo".

Lớp học mẫu giáo chỉ có 6 cháu, mà đã 5 cháu có bố đi tù và mẹ nghiện ma túy. Hằng ngày, cô giáo Giang phải đi rất xa xách nước về nấu cho các cháu uống, trời lạnh còn pha nước ấm rửa mặt. "Nhà nước chỉ đầu tư xây dựng phòng học, bàn ghế. Còn đồ chơi, dụng cụ học tập cho các cháu, bọn em phải bỏ tiền ra mua. Mọi màu sắc, đồ vật gọi theo tiếng phổ thông các cháu không thể biết được. Ví dụ, dạy các cháu cái rổ, quả xoài…, thì đưa cái rổ, quả xoài lên, các cháu mới nhìn và nói theo. Một bài hát ngắn, cô giáo phải dạy đi dạy lại liên tục 1 tháng, các cháu mới thuộc. Rồi ngày nào cũng ôn luyện lại liên tục" - Cô Giang vắn tắt chuyện dạy cho các cháu. Có những cháu lười đi học, khi thấy cô thì trốn xuống gầm giường, nếu đi một mình thì chui vào bụi rậm. Theo cô Giang, mình phải lấy tấm lòng của người mẹ đẻ để ôm ấp, che chở, vỗ về, đút cơm ăn, mua thêm kẹo bánh động viên các cháu, nếu không chẳng có cháu nào đến lớp học.

Bản Buốc Pát, xã Lóng Sập, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La, nằm ngay ở đường biên giới, đối diện phía bên kia biên giới là "thung lũng ma túy" nóng nhất hiện nay. Hằng ngày có rất nhiều đối tượng nghiện từ vùng khác đi qua bản Buốc Pát để sang "thung lũng" sử dụng ma túy. Điểm trường học Buốc Pát hay có những đối tượng nghiện "ghé thăm" kiếm chác lúc sơ hở. Cô Giang kể: "Mới tuần trước có một kẻ nghiện vào đây đòi cướp xe, tôi cầm cây dao la lên: Tao gọi điện báo các anh Biên phòng trên chốt xuống bắt mày. Thế là nó sợ bỏ chạy. Chúng tôi luôn phải để ý các cháu cao độ, sợ bị bắt cóc bán sang biên giới. Danh bạ số điện thoại mấy anh Biên phòng cắm trên chốt luôn nằm đầu tiên, mở máy ra là bấm liền".

Có cơm ăn, lớp học đông đủ

Thực tế, câu chuyện cán bộ, chiến sĩ đồn Biên phòng tự nguyện nấu cơm cho các em học sinh ăn, không hề có sự chỉ đạo từ cấp Bộ Tư lệnh hay Bộ Chỉ huy BĐBP tỉnh. Người "phát minh" ra ý tưởng này là Thiếu tá Đào Mạnh Tưởng, Chính trị viên Đồn BPCK Lóng Sập. "Cuối năm 2011, tôi đi công tác ở bản Buốc Pát, ghé vào điểm trường chơi, thấy vắng học sinh. Hỏi thầy giáo Thành, nguyên nhân vắng học sinh. Thầy giáo trả lời: "Các em đói không muốn đi học". Chữ "đói" cứ ám ảnh tôi mãi" - Thiếu tá Đào Mạnh Tưởng chia sẻ. Thế rồi, vào một buổi sáng thứ 7, ngày nghỉ nên anh Tưởng xuống bếp ăn cơm muộn, thấy cơm thừa rất nhiều do nhiều cán bộ, chiến sĩ đã "cải thiện mì tôm".

"Hình ảnh học sinh bị đói ở bản ùa về trong tâm trí tôi. Thứ 2, tôi họp đơn vị và đưa ra ý tưởng cán bộ, chiến sĩ bớt khẩu phần ăn của mình, dành cơm đưa lên điểm trường cho các em ăn. 100% cán bộ, chiến sĩ đều nhất trí. Rồi xin ý kiến thầy cô giáo và cùng nhau thực hiện" - Thiếu tá Đào Mạnh Tưởng nhớ lại như in.

Lúc đầu, bộ đội nấu cơm xong cử cán bộ trực tiếp mang lên điểm trường, thầy cô giáo mang bát, muỗng từ nhà mình đi cho học sinh ăn. Về sau, bộ đội cứ để cơm ở vọng giác cổng đồn, thầy cô giáo trên đường đến lớp thì lấy cơm mang vào trường luôn. Quy định bất thành văn, các thầy cô xuất phát từ nhà khoảng 5 giờ 30 phút, chạy mấy chục cây số đến cổng đồn khoảng 7 giờ phải ghé vào lấy cơm. Ai đi trước thì ghé lấy cơm mang lên trước. Đây là "điểm giác" trong trái tim của các thầy cô ở điểm trường bản Buốc Pát. Mỗi khi đi qua cổng Đồn BPCK Lóng Sập, ai cũng phải nhìn vào vọng gác, ở đó có nồi cơm nóng nuôi bữa trưa của gần 20 cháu học sinh, cả mầm non và tiểu học. Đây cũng là việc làm thiết thực nhất để có thể "kêu gọi" và "giữ" các em đến trường học tốt nhất. "Bộ đội ăn trứng thì các cháu ăn trứng, bộ đội ăn thịt thì cháu ăn thịt" - Cô Giang chốt lại chuyện ăn của các cháu.

fs70_11a
Đại úy Trá A Của chia cơm nóng cho các cháu ở điểm trường bản Buốc Pát. Ảnh: Hải Luận

Bản Buốc Pát, xã Lóng Sập có 14 hộ dân, trong đó, 12 hộ có người đi tù và nghiện ma túy (nhà ông Trưởng bản và Phó bản không có người "dính" vào ma túy). Tại bản này đã có điểm trường, với đầy đủ các lớp mầm non, lớp 2, 3, 4, 5. Cô Đinh Thị Ngân dạy một lúc 2 lớp (lớp 2 và lớp 3), tổng số học sinh 3 em. Thầy Lê Bá Thành cũng dạy một lúc 2 lớp (lớp 4 và lớp 5) tổng số học sinh có khá hơn chút đỉnh, 7 em. Theo quy định, các thầy cô giáo dạy các điểm trường đặc biệt khó khăn chỉ 1 - 2 năm rồi chuyển về trường trung tâm xã hoặc huyện. Thế nhưng, thầy Lê Bá Thành đã "cắm chốt" hơn 10 năm nay tại bản Buốc Pát. "Lúc trước chưa có đường, từ trung tâm xã, tôi phải đi vòng theo đường biên giới mất 4 giờ, nếu như trời mưa thì lên 6 giờ mới vào được bản" - Thầy Thành nhớ lại.

- Thầy đi như vậy, lấy thời gian đâu mà dạy học sinh? - Tôi hỏi.

- Phải làm một cái lán nhỏ bên lớp học để ở. Lương thực, thực phẩm phải gùi bên ngoài vào.

- Dân bản không hỗ trợ gì cho thầy à?

- Dân cũng đói, lấy gì mà hỗ trợ. Họ kiếm được tí gì thì đốt vào ma túy. Lúc rảnh, tôi thường đi làm rẫy với họ.

- Thầy đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ nơi quá khó khăn rồi, sao không xin chuyển về trung tâm dạy?

- Xét về "thành tích" cắm bản đặc biệt khó khăn, tôi đã vượt quá xa chỉ tiêu rồi. Thừa tiêu chuẩn để về trường trung tâm huyện, chứ không nói trung tâm xã. Mình là nam giới mà bỏ bản đi, các cô giáo lại đến đây chịu khổ, thế coi sao được.

- Chắc có điều gì sâu thẳm trong lòng mới "giữ" thầy ở lại bản lâu như vậy?

- Tôi chỉ muốn góp phần để làm cho những em nhỏ ở đường biên này thành lớp người mới. Chí ít cũng không dính vào ma túy giống như bố mẹ các em.

Có thầy Thành ở trường bản, mấy "ông" nghiện ma túy ở nơi khác đến đây cũng có chút "nể mặt". Mặt khác, vào mùa mưa, có thầy Thành gắn xích vào bánh xe máy cho các cô giáo. "Đường đất núi có độ dốc cao, cứ chạy theo bờ vực sâu thẳm, trời mưa xuống nó trơn như dầu, phải đi bộ 3 giờ mới đến nơi. Đường hơi ráo, phải bám theo thầy Thành, để có thầy đẩy xe, khiêng xe khi bị ngã, đi qua vũng lầy" - Cô Ngân ngưỡng mộ nói.

Hải Luận

Bình luận

ZALO