Thứ 5, 21/11/2019, 16:36 (GMT+7) Đường dây nóng : (024) 39364407(116) - 091.2011.882
Chương trình tín dụng chính sách xã hội:

Trao “cần câu” thay vì cho cá

12/10/2019 - 14:37

Biên phòng - Một trong những thành công lớn nhất của công cuộc xóa đói giảm nghèo tại Việt Nam đến từ việc triển khai các chương trình tín dụng chính sách xã hội. Hiệu quả trên thực tế đã chứng minh, tín dụng chính sách xã hội là “cú hích” thay đổi về tư duy xóa đói, giảm nghèo bền vững, khơi dậy ý chí vươn lên, tạo cho người nghèo, nhất là ở vùng dân tộc thiểu số (DTTS) tâm thế chủ động phát triển kinh tế gia đình, tiến tới mục tiêu làm giàu thay vì trông chờ, ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước.

aqt8_13a
Cán bộ ngân hàng làm thủ tục cho người dân vay vốn tại điểm giao dịch được mở ngay ở trụ sở UBND xã Tả Ván. Ảnh: Bích  Nguyên

Chủ động vay vốn

Một cán bộ Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, chi nhánh huyện Quản Bạ, tỉnh Hà Giang từng chia sẻ với tôi rằng, trước kia phải đến từng nhà vận động người dân vay vốn sản xuất mà bà con vẫn ngó lơ. Bây giờ, mọi việc đã khác, người dân chủ động vay vốn đầu tư phát triển chăn nuôi, trồng trọt, tổ chức sản xuất, kinh doanh... Đó là bước thay đổi mạnh mẽ về tư duy cho thấy người dân vùng DTTS đã mạnh dạn, tự tin và rất khát khao thoát nghèo, làm giàu chính đáng. Đây chính là một trong những điểm sáng rất đáng khích lệ của vùng DTTS.

Trong một lần công tác tại xã Tả Ván, huyện Quản Bạ, tỉnh Hà Giang, chúng tôi ghi nhận người dân ở đây rất tự tin với quyết định vay vốn tín dụng để đầu tư phát triển chăn nuôi theo các chính sách khuyến khích của UBND tỉnh Hà Giang. Rất đông người dân có mặt từ sáng sớm tại UBND xã Tả Ván để làm thủ tục vay vốn khi nghe tin cán bộ ngân hàng về tận nơi phục vụ.

Khoảng 9 giờ sáng, anh Sùng Seo Lự, dân tộc Mông ở thôn biên giới Pao Mã Phìn đã hoàn thành thủ tục vay vốn. Cầm khoản tiền vay 60 triệu đồng do cán bộ ngân hàng vừa trao, anh Lự phấn khởi cho biết: “Tôi được vay không phải trả lãi trong vòng 3 năm. Tôi sẽ mua 3 con bò về nuôi. Nếu mọi việc thuận lợi, chúng tôi sẽ phát triển đàn bò để làm giàu”. Trong đợt cho vay ưu đãi này, ngoài anh Lự, nhiều người khác trong xã Tả Ván như anh Phồng, anh Hồng... được vay tới 80 - 100 triệu đồng để nuôi bò vỗ béo. Đây là hướng đi mới, có tính khả thi cao trong điều kiện tự nhiên khắc nghiệt ở Tả Ván.

Ông Nguyễn Đức Vinh, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Hà Giang cho biết, trong thời gian qua, tỉnh Hà Giang đã triển khai chính sách cho vay phát triển chăn nuôi để thúc đẩy ngành chăn nuôi gia súc hàng hóa. Đàn gia súc của tỉnh Hà Giang đã phát triển lên tới 300.000 con. Nhờ chính sách này, nhiều gia đình đã thoát nghèo bền vững. Đến nay, toàn tỉnh có hơn 6.000 hộ được vay khoảng 600 tỉ đồng và đã thu hồi được 1/3 số vốn cho vay. 

Cũng với nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội, các hộ dân ở thôn Làng Trung, xã Thanh Quân, huyện Như Xuân, tỉnh Thanh Hóa đã triển khai mô hình nuôi bò theo nhóm hộ. Các nhóm hộ chăn nuôi được hỗ trợ kinh phí nuôi 80 con bò, mỗi hộ có 5 con bò từ nguồn vốn vay chủ yếu của ngân hàng chính sách (50 triệu đồng/hộ). Ngoài ra, các hộ dân được hỗ trợ tiêm phòng vắc xin và thụ tinh nhân tạo miễn phí. Kết quả thực tế cho thấy, đàn bò phát triển tốt, đem lại hiệu quả kinh tế. Năm 2018, mô hình này tiếp tục được nhân rộng ra một số thôn ở huyện Như Xuân.

“Cần câu” hiệu quả của người dân

Theo Ngân hàng Chính sách xã hội, đến nay, vốn tín dụng chính sách đã đầu tư đến 100% xã, phường, thị trấn trên toàn quốc để phục vụ người nghèo thông qua trên 20 chương trình tín dụng chính sách và các dự án. Giai đoạn từ năm 2016 đến hết tháng 8-2019, có gần 8 triệu lượt hộ nghèo và đối tượng chính sách khác, trong đó có hơn 1,4 triệu hộ đồng bào DTTS được vay vốn từ Ngân hàng Chính sách xã hội, với doanh số cho vay đạt hơn 220.000 tỷ đồng.

Nguồn vốn này đã góp phần giúp trên 1,4 triệu hộ vượt qua ngưỡng nghèo; thu hút, tạo việc làm cho trên 775.000 lao động; gần 200.000 học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn được vay vốn học tập; xây dựng gần 4,9 triệu công trình nước sạch, vệ sinh môi trường nông thôn; trên 108.000 căn nhà ở cho hộ nghèo.

Các chính sách tín dụng ưu đãi được coi là cú hích, bước đột phá trong việc hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội cho vùng DTTS theo hướng chuyển dần từ cơ chế hỗ trợ cho không sang cho vay có điều kiện. Các chương trình cho vay hộ nghèo, cho vay vốn tín dụng chính sách gắn với phương án, kế hoạch sản xuất kinh doanh đã thúc đẩy tinh thần khởi nghiệp, đột phá mạnh vào vùng lõi nghèo của cả nước, tạo động lực cho người DTTS phát triển kinh tế, thoát nghèo bền vững. Trong giai đoạn 2016-2018, nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội đã góp phần giúp người dân vùng DTTS phát triển sản xuất, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần. 

l61p_13b
Vợ chồng chị Cao Thị Gian, xã Ia Rvê, huyện Ea Sup, tỉnh Đắk Lắk, một hộ nghèo được vay vốn tín dụng lãi suất thấp trong 3 năm để phát triển kinh tế. Ảnh: Bích  Nguyên

Theo Ngân hàng Chính sách xã hội, trong giai đoạn trên, nhờ vốn tín dụng, có trên 230.000 hộ thoát nghèo, thu hút và tạo việc làm cho gần 123.000 lao động. Nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội cũng giúp trên 32.000 học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn là con em hộ DTTS được vay vốn học tập. Ở góc độ rộng hơn, nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội đã giúp giải quyết những vấn đề căn bản, thiết yếu của cuộc sống trong vùng DTTS mà hơn 784.000 công trình nước sạch, vệ sinh môi trường nông thôn và hàng nghìn căn nhà ở được xây dựng từ vốn tín dụng chính sách xã hội là minh chứng điển hình nhất.

Thực tiễn cho thấy, cần tiếp tục nghiên cứu, thiết kế những chính sách mang tính đột phá mới cho hộ đồng bào DTTS theo hướng “tăng cho vay, giảm cho không”, cụ thể như: Mở rộng đối tượng thụ hưởng là hộ DTTS có mức sống trung bình được vay vốn; đột phá về mức vay dành riêng cho hộ đồng bào DTTS tạo điều kiện cho hộ vay đủ nguồn vốn mở rộng sản xuất, đối với những hộ có dự án mang tính hiệu quả cao, phát triển kinh tế thì tạo điều kiện cho vay với mức vay đáp ứng được nhu cầu của dự án mà không quy định về định mức. Về thời hạn cho vay, có thể trên 5 năm đến 10-20 năm tùy theo dự án. Bên cạnh đó, nên xây dựng quỹ khuyến nông, hỗ trợ khoa học kỹ thuật và quỹ khởi nghiệp dành cho thanh niên DTTS.

An Nhiên