Thứ 7, 23/11/2019, 09:48 (GMT+7) Đường dây nóng : (024) 39364407(116) - 091.2011.882

Phát triển nền móng vững chắc cho vùng dân tộc, miền núi

20/01/2014 - 14:54

Biên phòng - Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước đã có nhiều chính sách đầu tư  phát triển kinh tế, xã hội, bảo tồn văn hóa truyền thống, xây dựng vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) ngày một phát triển vững chắc. Tuy nhiên, vùng dân tộc, miền núi vẫn gặp nhiều khó khăn, nguyên nhân chính do nguồn nhân lực thiếu, yếu đã làm cho sự phát triển vùng dân tộc, miền núi thiếu tính toàn diện và bền vững… Nhân dịp Tết Giáp Ngọ, phóng viên báo Biên phòng đã có cuộc trao đổi với ông Hoàng Xuân Lương, Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc về vấn đề này.

13db_6a-1.JPG
Ông Hoàng Xuân Lương.
PV: Đề nghị ông đánh giá khái quát về chất lượng nguồn nhân lực ở vùng đồng bào DTTS miền núi hiện nay như thế nào?

Ông Hoàng Xuân Lương: Việt Nam có 54 dân tộc, trong đó có 53 DTTS, chiếm hơn 14% tổng dân số cả nước. Các DTTS sống tập trung ở miền núi phía Bắc, miền Trung, Tây Nguyên và Tây Nam Bộ đang có sự tăng trưởng nhanh và hội nhập vào sự phát triển chung của cả nước, thông qua các chương trình như Chương trình hỗ trợ đất sản xuất, đất ở, nhà ở và nước sinh hoạt cho hộ đồng bào DTTS nghèo; Chương trình phát triển kinh tế, xã hội các xã đặc biệt khó khăn, xã biên giới, xã an toàn khu; Chương trình giảm nghèo nhanh và bền vững cho các huyện nghèo; Chương trình xây dựng nông thôn mới... Tuy nhiên, năng lực nội sinh của vùng DTTS còn hạn chế, chưa đáp ứng được những thay đổi nhanh và mạnh của nền kinh tế thị trường, trong đó, gốc rễ là do nguồn nhân lực chưa đáp ứng được yêu cầu, hệ thống giáo dục, đào tạo lao động ở vùng này còn hạn chế về số lượng và chất lượng đã tạo ra rào cản lớn cho phát triển bền vững, lâu dài.

PV: Thời gian qua, Ủy ban Dân tộc đã có những động thái gì để phát triển, nâng cao số lượng, chất lượng nguồn nhân lực tại chỗ ở vùng DTTS, thưa ông?

Ông Hoàng Xuân Lương: Phát triển nguồn nhân lực vùng dân tộc và miền núi là nhiệm vụ quan trọng, cấp bách trong giai đoạn hiện nay để đẩy nhanh tốc độ phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội ở miền núi, vùng DTTS nhằm nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho đồng bào một cách bền vững. Do đó, cần có sự vào cuộc mạnh mẽ của cả hệ thống chính trị và được xác định là nhiệm vụ quan trọng của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân. Ủy ban Dân tộc đã chủ trì xây dựng chiến lược công tác dân tộc, chương trình hành động thực hiện chiến lược công tác dân tộc, xây dựng đề án phát triển nguồn nhân lực vùng dân tộc, miền núi, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước trong thời gian tới đây. Nhiệm vụ của các ngành, các cấp là triển khai kế hoạch, biện pháp giải quyết hiệu quả những vấn đề cấp bách, lâu dài, tạo sự chuyển biến thật sự mạnh mẽ trong việc tạo nguồn, đào tạo và sử dụng nguồn nhân lực ở vùng dân tộc, miền núi.

Ngoài ra, Ủy ban Dân tộc thường xuyên tổ chức nhiều hoạt động thiết thực, ý nghĩa, trong đó có hoạt động biểu dương học sinh DTTS đạt giải cao trong kỳ thi học sinh giỏi quốc gia và đỗ thủ khoa hằng năm, nhằm mục đích biểu dương, tôn vinh học sinh DTTS là những tấm gương tiêu biểu trong học tập và rèn luyện, phấn đấu trở thành những nhân tài cống hiến xây dựng quê hương, đất nước. Ngoài mục đích động viên, khích lệ các em học sinh DTTS học giỏi, đạt thành tích cao trong học tập, còn góp phần đắc lực cho công tác đào tạo nguồn nhân lực ở vùng đồng bào DTTS, miền núi, vùng sâu, vùng xa.

PV: Thưa ông, trong thời gian qua, Ủy ban Dân tộc đã tham mưu cho Chính phủ về các giải pháp cơ bản nhằm khơi thông, phát triển nguồn nhân lực hiện đang là một điểm "nghẽn" trong phát triển toàn diện vùng DTTS như thế nào?

Ông Hoàng Xuân Lương: Ủy ban Dân tộc đã phối hợp với các bộ, ngành nghiên cứu tham mưu, đề xuất Chính phủ rà soát, đánh giá các chính sách đã ban hành, tiếp tục bổ sung, hoàn thiện các chính sách xây dựng và phát triển hệ thống các trường phổ thông dân tộc nội trú; bán trú; chính sách cử tuyển học sinh vào các trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp; ưu tiên điểm đối với học sinh thi vào đại học, cao đẳng; chính sách hỗ trợ học sinh là con hộ nghèo đi học tại các xã đặc biệt khó khăn; chính sách tín dụng đối với học sinh, sinh viên và Đề án hỗ trợ đào tạo nghề cho lao động nông thôn, miễn giảm học phí, hỗ trợ sách giáo khoa, vở viết cho học sinh nghèo...

Thực tế cho thấy, số lượng học sinh giỏi, thi đỗ thẳng vào đại học hoặc đạt giải cao trong các kỳ thi trong nước và quốc tế là con em DTTS hằng năm tăng lên. Đây thực sự là tín hiệu đáng mừng đối với việc phát triển nguồn nhân lực cho vùng DTTS và miền núi trong tương lai. Thế hệ các em chính là những hạt nhân cơ bản cho công tác cán bộ, góp phần quan trọng bổ sung nguồn nhân lực chất lượng cao để thúc đẩy công tác xóa đói, giảm nghèo bền vững cho vùng dân tộc và miền núi.
6b-1.JPG
BĐBP đang đóng góp công lớn trong đào tạo nguồn nhân lực cho vùng biên giới.

PV: Để đem lại hiệu quả hơn trong việc đào tạo nguồn nhân lực cho người dân tộc, miền núi, thời gian tới, Ủy ban Dân tộc có chủ trương và phối hợp với các cấp, các ngành như thế nào, thưa ông?

Ông Hoàng Xuân Lương: Ủy ban Dân tộc đang tích cực phối hợp với các bộ, ngành, địa phương lồng ghép các chính sách hiện hành nhằm tập trung nguồn lực cho công tác phát triển nguồn nhân lực, đào tạo, bồi dưỡng nâng cao chất lượng nguồn nhân lực vùng đồng bào DTTS, trong đó có học sinh, sinh viên. Đặc biệt, Ủy ban Dân tộc đang quyết liệt chỉ đạo hoàn chỉnh Đề án thành lập Học viện Dân tộc trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Đây là giải pháp đột phá trong thực hiện nhiệm vụ nâng cao chất lượng nguồn nhân lực vùng dân tộc, miền núi. Mặt khác, Ủy ban Dân tộc sẽ tăng cường phối hợp với ngành Giáo dục và Đào tạo thực hiện tốt các chính sách phát triển giáo dục, đào tạo chuyên biệt cho học sinh DTTS. Phát triển hệ thống trường trung cấp chuyên nghiệp và dạy nghề gắn với quy hoạch phát triển nhân lực và nhu cầu sử dụng lao động của các địa phương. Chú trọng thực hiện phân loại, đánh giá học sinh các cấp học, hướng nghiệp học sinh ngay từ cấp trung học cơ sở. Đối với những học sinh có năng khiếu, chuẩn bị cho bước chuyển tiếp vào học các trường năng khiếu chuyên biệt. Đối với những học sinh có trí tuệ tốt, sau khi tốt nghiệp trung học cơ sở, cho chuyển sang học tại các trường dân tộc nội trú trung học phổ thông, chuẩn bị lâu dài cho đào tạo trí thức, đào tạo nhân tài DTTS. Số còn lại cần định hướng giáo dục nghề nghiệp thật tốt, chuẩn bị cho chuyển sang hệ giáo dục nghề nghiệp, giúp các em có điều kiện tìm kiếm việc làm hoặc có đủ kiến thức trở về nông thôn tham gia sản xuất, chăm lo tốt đời sống gia đình.

PV: Xin trân trọng cảm ơn ông!
Viết Hà (Thực hiện)