Chủ nhật, 15/12/2019, 18:39 (GMT+7) Đường dây nóng : (024) 39364407(116) - 091.2011.882

Nỗi niềm ngư dân Hà Tĩnh "hậu Formosa"

27/07/2016 - 15:56

Biên phòng - Sau sự việc Công ty Formosa xả thải làm nước biển ô nhiễm nghiêm trọng dẫn đến cá chết hàng loạt tại cảng Vũng Áng (thị xã Kỳ Anh, Hà Tĩnh) rồi lan rộng ra 4 tỉnh Bắc miền Trung, cuộc sống ngư dân ven biển 5 tỉnh Bắc miền Trung đã phải gánh chịu nhiều hậu quả nặng nề. Mặc dù Trung ương và địa phương có nhiều chính sách hỗ trợ kịp thời, nhưng vẫn chưa thể giúp bà con thoát khỏi những khó khăn thường nhật trong cuộc sống hiện tại.

pvcl_13
Dãy nhà hàng bè nổi trên biển Vũng Áng bây giờ vắng tanh khiến các chủ kinh doanh điêu đứng. Ảnh: Xuân Hoàng

Chúng tôi có mặt tại cảng Vũng Áng lúc sáng sớm để gặp những ngư dân đi đánh bắt hải sản từ đêm trước về cập bến. Khác với trước đây, thời gian này bến cảng vắng hoe, vắng hoắt. Trên bến cảng chỉ có hai chiếc xe đông lạnh của Cơ sở đông lạnh Sơn Phương đang chờ để thu mua hải sản cho ngư dân. Khoảng hơn 5 giờ, một chiếc thuyền đánh cá cập bến. Trên thuyền, ngư dân Đặng Văn Hải (32 tuổi, quê Ngư Lộc, Hậu Lộc, Thanh Hóa) mặt buồn rười rượi, ngậm ngùi nói: "Tôm cá khan hiếm thật rồi. Trước đây, mỗi đêm 6 anh em chúng tôi đi biển cũng kiếm được kha khá, trừ chi phí hôm ít nhất cũng lãi trên 10 triệu, nay chắc là không đủ tiền dầu".

Quan sát buổi thu mua hải sản, chúng tôi cảm thấy xót xa. Nhẩm tính, một chuyến ra khơi cách bờ trên 20 hải lý, số tôm cá 6 thuyền viên đánh bắt cả đêm chỉ bán được 3,6 triệu đồng.

Bưng rổ cá cuối cùng chuyển lên xe đông lạnh, ngư dân Nguyễn Văn Tuấn (35 tuổi, trú tại xã Cẩm Nhượng, Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh) chia sẻ: "Loại cá nhỏ này trước đây chúng tôi đánh bắt về để lại ăn, nếu bán cũng phải từ 25.000-30.000 đồng/kg. Nay cá cỡ này chỉ bán được 3.000-4.000 đồng/kg thôi. Sống ở biển, không đi biển thì chúng tôi không biết làm gì để ăn, mà đi biển kiểu này cũng khổ lắm, ngày công chả được bao nhiêu".

Chung hoàn cảnh như bao ngư dân khác trong vùng, chị Lê Thị Thanh (33 tuổi, trú tại thôn 2, Tân Phúc Thành, xã Kỳ Lợi, thị xã Kỳ Anh) là vợ của ngư dân Nguyễn Xuân Huy chia sẻ: "Gia đình tôi sống nhờ vào biển. Trước đây, mỗi đêm chồng đi câu mực ít cũng được 7-8kg, đêm nhiều cũng được trên 10kg, mang ra chợ bán cũng được tiền triệu. Bây giờ, mỗi đêm đi câu cao nhất cũng chỉ được 3-4 con mực, bán ra chỉ được vài ba chục nghìn đồng, không bõ công. Biết là vậy, nhưng làm nghề biển mà không đi biển thì biết làm gì. Mong rằng, Chính phủ giúp đỡ ngư dân sớm nhận được đền bù thỏa đáng và chỉ đạo làm sạch môi trường biển, trả lại ngư trường truyền thống cho ngư dân".

Ngư dân Nguyễn Thành Nhật, trú tại thôn 3, Tân Phúc Thành, xã Kỳ Lợi, thị xã Kỳ Anh thì lo lắng: "Biết rõ nguyên nhân cá chết, được tiếp tục ra khơi, chúng tôi thấy yên tâm phần nào, nhưng vẫn còn nhiều suy nghĩ lắm. Chúng tôi rất cần sự vào cuộc quyết liệt của các cơ quan chức năng, đồng thời đề nghị Nhà nước có chính sách bao tiêu sản phẩm để ngư dân yên tâm vươn khơi, bám biển".

Không riêng gì ngư dân chuyên nghề đánh bắt hải sản phải chịu sự mất mát mà những doanh nghiệp kinh doanh nhà hàng hải sản cũng sống chung số phận. Tại cảng Vũng Áng, một dãy nhà hàng bè nổi trên biển trước đây thường đông đúc thực khách hàng, nhưng bây giờ vắng tanh. Các chủ quán suốt ngày nằm võng chơi. Vì không có thực khách nên họ không còn thu mua hải sản cho ngư dân.

Theo ông Chu Văn Hậu (55 tuổi, chủ nhà hàng Hậu Thìn) ở cảng Vũng Áng, trước đây, nhà hàng của ông mỗi năm thu trên 4 tỷ đồng, nộp ngân sách Nhà nước trên 400 triệu đồng. Từ ngày Formosa gây ô nhiễm đến ngày 30-4, doanh thu của nhà hàng bằng 1/10, còn sau 30-4 đến nay trắng doanh thu. "Ở khu vực này, chúng tôi có 5 doanh nghiệp kinh doanh nhà hàng với 13 bè nổi và 13 bè tự do. Mỗi doanh nghiệp có ít nhất từ 9-10 lao động, các lao động được ký hợp đồng hẳn hoi, mỗi tháng lương trên 7 triệu đồng. Từ ngày xảy ra sự cố cá biển chết hàng loạt, mặc dù doanh nghiệp trắng doanh thu, nhưng cũng phải thương thuyết với lao động trả 50% lương. Nếu tình trạng này kéo dài, doanh nghiệp sẽ bị phá sản. Bây giờ tiền đền bù không quan trọng, quan trọng nhất là đề nghị Chính phủ sớm có biện pháp xử lý ô nhiễm môi trường để người dân yên tâm" - ông Chu Văn Hậu chia sẻ.

Quả thực, theo tính toán thì thu nhập của ngư dân đi biển so với trước đây bị giảm rất nhiều nên lượng người ra khơi đánh bắt hải sản cũng giảm đáng kể. Theo ông Nguyễn Tiến Dũng, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Kỳ Ninh, mức thu nhập cũng như số lượng người ra khơi đánh bắt tại địa phương mấy tháng nay chỉ còn khoảng 20% so với trước đây.

Như vậy, ảnh hưởng của việc xả thải ra biển của Công ty Formosa là rất lớn, nó không chỉ đối với ngư dân, mà còn tác động sâu rộng đến tất cả các mặt của đời sống xã hội. Điều người dân mong muốn nhất hiện nay là môi trường biển phải được làm sạch, để ngư dân có thể tiếp tục vươn khơi bám biển, gắn liền với biển như từ bao đời nay. Đồng thời, ngư dân cũng mong muốn được Nhà nước cho giãn nợ và tiếp tục vay thêm vốn để đầu tư tàu thuyền đi đánh bắt cá xa bờ.

Xuân Hoàng