Thứ 3, 15/10/2019, 01:39 (GMT+7) Đường dây nóng : (024) 39364407(116) - 091.2011.882

Những đổi thay trên vùng đất dốc

06/08/2017 - 21:30

Biên phòng - Đối với các xã, huyện biên giới thì Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng nông thôn mới (NTM) với chủ trương Nhà nước và nhân dân cùng làm đã thực sự mang đến những vùng đất xa xôi, nghèo khó nơi phên giậu Tổ quốc một diện mạo mới. Cùng với thời gian, nông thôn mới đã trở thành mục tiêu phấn đấu, thành động lực của người dân để nâng cao đời sống của chính mình.

597fe34b7a76df02bf0001ea
 Nhờ áp dụng khoa học - kỹ thuật, đưa giống mới vào sản xuất, sản lượng lúa nước trên địa bàn xã Mồ Sì San đang ngày một tăng cao. Ảnh: Khánh Ngọc

Chúng tôi đến Mồ Sì San, xã biên giới nghèo thứ hai của huyện Phong Thổ, tỉnh Lai Châu, sau khi vượt qua chặng đường dài, lầy lội vì mưa bão. Tại UBND xã Mồ Sì San, anh Tẩn Chỉn Su, Bí thư Đảng ủy xã kiêm Trưởng ban xây dựng NTM xã cùng với Trung tá Nguyễn Duy Tuyên, nhân viên Đội vận động quần chúng, nguyên cán bộ tăng cường xã của Đồn BP Vàng Ma Chải, BĐBP Lai Châu như đã chờ chúng tôi từ bao giờ. Phấn khởi, hào hứng, xen lẫn nhiều trăn trở, câu chuyện xây dựng NTM của các anh khiến chúng tôi hình dung ra khung cảnh và cuộc sống của bà con nơi đây.

Mồ Sì San hiện có 450 hộ với hơn 2.600 khẩu người dân tộc Dao sinh sống, là xã có diện tích nhỏ thứ hai huyện Phong Thổ với 2.305ha, hộ nghèo chiếm hơn 50%. Đặc điểm địa hình chủ yếu là đồi núi có độ dốc lớn, mấp mô, diện tích mặt bằng không có nên để bố trí quỹ đất xây dựng cơ sở hạ tầng đồng bộ là rất khó. Tuy nhiên, với quyết tâm, nỗ lực vào cuộc một cách quyết liệt, có lộ trình của các cấp chính quyền xã, đến nay, sau 8 năm triển khai Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng NTM, xã đã đạt được 12/19 tiêu chí. Trong đó, chuyển biến nhanh, rõ nét nhất là hệ thống đường và điện.

Chia sẻ với chúng tôi, anh Tẩn Chỉn Su cho biết: “Ngay từ khi mới triển khai, chúng tôi xác định xây dựng NTM là nội dung quan trọng nhằm nâng cao đời sống mọi mặt cho người dân. Ban quản lý Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng NTM xã đã trực tiếp chỉ đạo các thôn, bản tổ chức tuyên truyền, vận động nhân dân triển khai thực hiện chương trình gắn với phong trào toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư với nhiều hình thức phong phú như: Lồng ghép vào các chương trình họp thôn bản; phát tài liệu, tờ rơi, sổ tay hướng dẫn…

Qua công tác tuyên truyền, vận động, đến nay, nhân dân trong xã đã hiểu rõ hơn về chương trình, tích cực tham gia các phong trào như: Hiến đất, góp công làm đường, thi đua phát triển sản xuất nâng cao thu nhập. Từ đó, nguồn vốn huy động từ cộng đồng dân cư, thông qua phong trào hiến đất, góp vật tư, công lao động ngày càng lan rộng. Trung bình mỗi hộ góp 5-7 ngày công, hiến đất làm đường giao thông nông thôn…”.

Qua quá trình thực hiện đồng bộ, nghiêm túc và quyết liệt, nhận thức của cấp ủy, chính quyền và nhân dân địa phương về chương trình xây dựng NTM đã chuyển biến rõ rệt. Mặc dù địa hình có độ dốc lớn, chủ yếu thâm canh cây lúa nước một vụ, nhưng nhờ áp dụng khoa học - kỹ thuật đưa các giống mới vào sản xuất, nên đã có sự chuyển dịch theo chiều hướng tích cực với hai  cấy lúa nước thành công, được huyện đánh giá cao.

Năm 2016, diện tích lúa nước toàn xã là 185ha, năng suất đạt 44,2 tạ/ha. Thu nhập bình quân đầu người đạt 7-8 triệu/người/năm. Tập trung phát triển cây công nghiệp dài ngày, cây ăn quả, trồng cây thảo quả… Đặc biệt, mô hình nuôi dê hiện đang  mang lại hiệu quả kinh tế tốt nhất vì phù hợp với điều kiện tự nhiên,  khí hậu và đặc điểm chăn thả của người dân. Đây là mô hình do Hội Phụ nữ TP Việt Trì, tỉnh Phú Thọ, đơn vị kết nghĩa với Đồn BP Vàng Ma Chải hỗ trợ, cấp giống cho bà con và cán bộ, chiến sĩ đồn hướng dẫn kỹ thuật.

Sự thành công của mô hình nuôi dê có công sức đóng góp không nhỏ của BĐBP. Từ ngày đầu triển khai chương trình vào năm 2013, ngày nào BĐBP cũng đến tận nhà dân hướng dẫn, phổ biến kinh nghiệm, cầm tay chỉ việc, trực tiếp cùng làm với bà con. Đến nay, đây là một trong những mô hình hiệu quả nhất, góp phần xây dựng NTM ở xã Mồ Sì San.

 Tuy nhiên, bên cạnh những thành quả đó, có một số tiêu chí khó, thậm chí không đạt được, đó là: Môi trường, công trình vệ sinh thôn bản, chợ nông thôn, đường nội đồng và nước sạch. Nếu như tiêu chí nước sạch và đường nội đồng là do yếu tố khách quan về địa hình đồi dốc, thì các yếu tố còn lại hoàn toàn do nhận thức, ý thức người dân, do phong tục tập quán. Đa số bà con vẫn muốn sống theo lối sống cũ.

Anh Tẩn Chỉn Su chia sẻ: “Xã vùng cao biên giới, có chợ cũng không ai họp, chợ tạm cũng không có, bà con phải ra tận chợ trung tâm xã hoặc sang xã Dào San. Mặc dù, cán bộ, chiến sĩ tổ công tác địa bàn Đồn BP Vàng Ma Chỉ đã tích cực tuyên truyền, vận động các hộ xây dựng nhà vệ sinh, dọn dẹp làng bản, thậm chí còn hỗ trợ tiền cho người dân làm nhà vệ sinh, nhưng bao năm nay, tình trạng vẫn không được cải thiện. Trâu bò vẫn chăn thả rông, phóng uế bừa bãi, đường sá bị cầy ủi nên mỗi khi mưa xuống rất mất vệ sinh…”.

Gần 20 năm là cán bộ Biên phòng tăng cường với cương vị Phó Bí thư Đảng ủy xã Mồ Sì San, Trung tá Nguyễn Duy Tuyên cùng cán bộ, chiến sĩ Đồn BP Vàng Ma Chải đã chung tay  với chính quyền địa phương đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động nâng cao nhận thức bà con ngay từ khi chương trình bắt đầu triển khai. Đội Vận động quần chúng ngày nào cũng có mặt tại địa bàn, vào từng nhà vận động; lồng ghép tuyên truyền vào các buổi họp thôn bản; tổ chức nhiều chương trình giao lưu, kết nghĩa… nhưng cũng chỉ được một thời điểm nhất định.

Anh Tuyên chia sẻ: “Nhiều năm qua, mặc dù rất cố gắng, nhưng nhận thức của bà con về lối sống cũ vẫn không thay đổi. Hơn nữa, không giống các xã khác có chợ, có đường, xã Mồ Sì San không có chợ, đường chỉ có một đường ra huyện, một đường ra xã nên sự giao lưu, học hỏi giữa các dân tộc với nhau không nhiều. Bởi vậy, để giải quyết những tồn tại nêu trên thực sự là điều không dễ dàng”.

Mặc dù vẫn còn đó những rào cản, nhưng với một xã nghèo, xa xôi nơi biên giới như Mồ Sì San, hiệu quả mang lại từ thực hiện Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng NTM thực sự đã làm thay da đổi thịt một vùng đất. Thành quả đó có sự chung tay góp sức, tập trung mọi nguồn lực của các các cấp chính quyền, các lực lượng đứng chân trên địa bàn và đặc biệt là nhận thức của người dân về ý nghĩa của Chương trình xây dựng NTM là để nâng cao đời sống của chính mình.

Khánh Ngọc