Thứ 2, 21/08/2017, 15:19 (GMT+7) Đường dây nóng : (04) 39364407(116) - 091.2011.882

Một thoáng Bờ Y

06/08/2017 - 20:18

Biên phòng - Tôi vừa có chuyến viếng thăm thôn Bờ Y, xã Pờ Y, cách thị trấn Plây Cần, huyện Ngọc Hồi, tỉnh Kon Tum 15km, nơi ngã ba chung đường biên giới của 3 nước Việt Nam - Lào - Campuchia. Khác với ngã ba biên giới ở địa đầu Tây Bắc còn hoang sơ, thăm thẳm núi rừng, ngã ba biên giới ở địa đầu Tây Nguyên đã có hẳn một cửa khẩu quốc tế khang trang, mang dáng vẻ phố thị vùng biên, người xe rộn ràng.

hgab_10b
Già làng Y Pan, người Brâu kể chuyện BĐBP giúp nhân dân phát triển kinh tế, dạy học, khám chữa bệnh. Ảnh: Hồng Thanh

Trung tá Nguyễn Tiến Vinh, Đồn trưởng Đồn BP cửa khẩu quốc tế Bờ Y phác họa với tôi về ngã ba biên giới này: Đồn quản lý hơn 19km đường biên giới, trong đó, hơn 12km đường biên giáp nước bạn Campuchia, 7km giáp nước bạn Lào. Bờ Y chính là điểm đầu tiên để đi vào vùng lõi Vườn quốc gia Chư Mo Ray được mệnh danh là Khu bảo tồn Đông Nam Á. Bên kia đường biên là Vườn quốc gia Vi Ra Chây, thuộc tỉnh Rát Ta Na Ki Ri, nước bạn Campuchia. Ngược về hướng Tây Bắc là Khu bảo tồn Đông Nam Ghong, nước bạn Lào. Quốc lộ 40 xuyên giữa miền Trung lên đến cửa khẩu Bờ Y là chấm dứt, nối tiếp qua nước bạn Lào là Quốc lộ 11, vượt qua những cung đường hiểm trở để vào thủ phủ Át Ta Pư, rồi lên nữa là Pắc Xế, Sê Kông, Viêng Chăn...

Tôi hỏi Trung tá Vinh: “Thế sao người ta bảo ngã ba biên giới này là nơi một con gà gáy 3 nước cùng nghe...?”. Dường như thông cảm cho cái sự thật thà có phần “lãng mạn” ấy, Trung tá Vinh diễn giải: Thì thực tế về địa lý, nó vẫn là như thế, còn để 3 nước cùng nghe một tiếng gà, đấy là chuyện đang làm và chuyện của tương lai...

Cách đây hơn 10 năm, cửa khẩu là thành tố chính để lập ra Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Bờ Y, bao gồm các xã Sa Loong, Pờ Y, Đắk Xú, Đắk Nông, Đắk Dục và thị trấn Plei Kần, thuộc huyện Ngọc Hồi; là một trong 8 khu kinh tế cửa khẩu được lựa chọn để tập trung đầu tư phát triển từ nguồn ngân sách Nhà nước trong giai đoạn 2013 - 2015. Theo dự án được lập, nơi đây sẽ trở thành đô thị biên giới với những hạng mục như Làng văn hóa ASEAN, Khu nghiên cứu khoa học và công nghệ, Khu thương mại quốc tế, các khu du lịch sinh thái, khu vui chơi...

Tuy nhiên, khu kinh tế đặt ở vùng núi dân cư thưa thớt, kinh tế chưa phát triển ở cả ba nước Việt Nam, Lào, Campuchia, nó được coi là có tầm nhìn quá xa. Cửa khẩu Bờ Y, ngoài vai trò một cửa khẩu trên Quốc lộ 40 sang tỉnh Át Ta Pư của Lào để trao đổi gỗ và lâm sản, thì các hoạt động sản xuất, dịch vụ thương mại mười mấy năm qua hầu như không phát triển được gì. Có nhiều đánh giá khác nhau về hiệu quả khu kinh tế, nhưng ý tưởng "Khu đô thị biên giới khoảng 750ha” vẫn còn là chuyện của tương lai.

Ngã ba biên giới này gắn liền với những “huyền thoại” trong truyền thống của BĐBP: “Đồn là nhà, biên giới là quê hương, bà con các dân tộc là anh em ruột thịt”. Mấy chục năm trước, những người lính Biên phòng lặn lội trong rừng sâu, núi thẳm để tìm, vận động mười mấy hộ dân người Brâu - tộc người có nguy cơ tuyệt chủng bởi cuộc sống của họ cực kỳ khó khăn giữa rừng già. Mấy chục con người “dở sống, dở chết” ấy được đưa về ngã ba biên giới này, để lập nên làng Bờ Y như hiện nay... Và sự hồi sinh ấy là kết quả của làng Bờ Y vào giữa năm 2017, với 135 hộ dân, 442 nhân khẩu đồng bào Brâu duy nhất trên đất nước Việt Nam, đang sống trong những căn nhà khang trang, điện nước đầy đủ, bên Quốc lộ 40 thảm nhựa phẳng lỳ, xe máy, ô tô tấp nập đêm ngày.

Trong ngôi làng có một không hai ấy, già làng Y Pan - nguyên là Ủy viên Trung ương Ủy ban MTTQ Việt Nam phấn khởi chỉ Thiếu tá Phạm Tiến Dũng cùng các cán bộ Đội Vận động quần chúng, Đồn BP cửa khẩu quốc tế Bờ Y, nói với tôi: “Làng chưa có em nào học tới đại học, nhưng không có em nào mù chữ. Nhà nào cũng có mấy héc-ta cà phê, có trâu, bò, heo, không ai bị đói. Tất cả nhờ sự giúp đỡ của BĐBP đấy...”.

Gương mặt vùng biên giới nào cũng gắn liền với công sức của người lính Biên phòng, Bờ Y cũng thế. Chỉ điểm qua công việc 6 tháng đầu năm 2017 của đồn mà Thiếu tá, Chính trị viên Dũng cung cấp cho tôi: Giúp đỡ 1 con bò cho 1 gia đình ở thôn Bắc Phong trong mô hình “Bò giống giúp người nghèo nơi biên giới”; giúp một hộ nghèo trồng 2ha bời lời ở thôn Đắk Mế; hỗ trợ xi măng giúp 4 thôn làm 8,5km đường giao thông nông thôn, khắc phục hậu quả thiên tai; tu sửa 17 căn nhà cho nhân dân ở thôn Iệc...

Đơn vị xây dựng một căn nhà Tình nghĩa trị giá 55 triệu đồng cho một vợ liệt sĩ tại thôn Măng Tôn; vận động 26 em nhỏ bỏ học quay lại trường; đỡ đầu 3 em nhỏ, mỗi em 500 nghìn đồng một tháng đến khi học hết THPT, trong chương trình “Nâng bước em tới trường”. Quân y đồn tổ chức khám, chữa bệnh, cấp thuốc cho 5.825 lượt người, cấp thuốc miễn phí gần 38 triệu đồng.

5983e8c77a76df02bf000c21
Người dân làm thủ tục xuất nhập cảnh tại cửa khẩu quốc tế Bờ Y. Ảnh: Lê Hùng

Trung tá Nguyễn Tiến Vinh cho biết, cùng với công tác giúp nhân dân phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, công tác giữ gìn an ninh trật tự, đấu tranh phòng chống ma túy, các loại tội phạm cũng đạt được những thành tích rất lớn. Trong năm 2016, Đồn BP cửa khẩu quốc tế Bờ Y phối hợp với Công an huyện Ngọc Hồi bắt giữ 14 vụ, thu hơn 70kg pháo nổ vận chuyển qua biên giới và mua bán trên địa bàn; phối hợp với lực lượng Kiểm lâm, Công an truy quét hoạt động khai thác lâm sản trái phép, thu giữ hơn 18m3 gỗ các loại; phối hợp với Đoàn Đặc nhiệm miền Trung BĐBP phát hiện, bắt giữ 12 vụ, 20 đối tượng vận chuyển gần 32m3 gỗ các loại.

Đặc biệt, cuối năm 2016, đồn phối hợp với Công an tỉnh Át Ta Pư, đấu tranh thành công Chuyên án 909LV, bắt 3 đối tượng (2 đối tượng người Lào, 1 đối tượng người Việt), thu giữ 15.800 viên ma túy tổng hợp. 6 tháng đầu năm 2017, đồn đã phát hiện 17 vụ, 19 đối tượng, thu giữ hơn 1.116kg cần sa, 1 khẩu súng, 9 viên đạn, 1.335m3 gỗ hương, cẩm lai, hơn 386kg pháo nổ. Đơn vị còn phối hợp với Cục Phòng chống ma túy và tội phạm BĐBP và lực lượng chức năng phát hiện 5 vụ, 12 đối tượng vận chuyển 2,7 tấn gỗ gốc, rễ, hơn 9m3 gỗ các loại, tạm giữ 2 xe ô tô tải, 10 xe máy độ chế; thu giữ hơn 27m3 gỗ cất giấu trái phép.

Trung tá Vinh nhận định, tình hình các loại tội phạm, nhất là ma túy đang ngày càng trở nên phức tạp ở vùng cửa khẩu Bờ Y này. Để đảm bảo ổn định an ninh trật tự, giữ vững chủ quyền, an ninh biên giới, những người lính Biên phòng sẽ luôn nỗ lực hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Hồng Thanh - Lê Hùng

Bình luận