Thứ 6, 18/10/2019, 03:16 (GMT+7) Đường dây nóng : (024) 39364407(116) - 091.2011.882

Giải "bài toán" xóa đói giảm nghèo dưới chân đèo Pha Đin

16/05/2016 - 15:56

Biên phòng - Làm gì để cuộc sống của đồng bào các dân tộc dưới chân đèo Pha Đin, xã Phổng Lái, huyện Thuận Châu, tỉnh Sơn La có những thay đổi lớn, tiến kịp với sự phát triển chung của đất nước, luôn là điều trăn trở của nhiều thế hệ lãnh đạo địa phương. Sự nỗ lực không mệt mỏi của cấp ủy, chính quyền xã cộng với sự đồng tâm hiệp lực của người dân, đã mang lại gam màu mới cho mảnh đất Phổng Lái.

57393b0d45bceb592600138e
Dự án phát triển cây trồng góp phần thúc đẩy kinh tế nông nghiệp ở xã Phổng Lái. Ảnh: Đăng Anh 

Đòn bẩy xóa đói, giảm nghèo

Trở lại xã miền núi Phổng Lái lần này, chúng tôi tìm hiểu về mô hình thử nghiệm tổng hợp: "Trồng cây sa nhân xen với cây cà phê" do ông Bùi Văn Thiệp, ở bản Kiến Xương khởi xướng. Đây là mô hình kết hợp giữa hai loại cây trồng, nếu thành công, sẽ tạo nên đòn bẩy xóa đói giảm nghèo, tiến đến làm giàu cho đồng bào các dân tộc ở Phổng Lái. Theo ông Thiệp, việc phối hợp trồng xen canh hai loại cây vừa giúp nông dân tiết kiệm thời gian cũng như vốn đầu tư đạt hiệu quả cao hơn. Chẳng hạn, cùng trong một diện tích đất được trồng hai loại cây này, thu lợi kinh tế sẽ cao hơn khi chúng được trồng riêng lẻ vì vừa giảm được nhân công lao động lại tiết kiệm được thời gian chăm sóc cũng như nước tưới. Đấy là chưa kể việc trồng xen này còn có tác dụng chống xói mòn, giữ độ ẩm cho đất.

"Những năm qua, để phục vụ cho phát triển kinh tế trên địa bàn, các ban, ngành chức năng xã miền núi Phổng Lái đã tập trung tuyên truyền, giúp cho đồng bào nhận thức rõ tầm quan trọng của việc lựa chọn cây, con theo hướng hàng hóa, đặc biệt là chủ động xây dựng, phát triển mô hình kinh tế xóa đói, giảm nghèo. Đây là bước chuyển biến ban đầu để người dân thay đổi nhận thức về canh tác, áp dụng khoa học-kỹ thuật vào sản xuất và chăn nuôi để có thu nhập cao. Riêng với gia đình tôi, nhờ biết áp dụng kỹ thuật xen canh nên trên cùng một diện tích đất, có từ hai đến ba nguồn thu nhập, giúp kinh tế gia đình được cải thiện rõ rệt..." - Ông Thiệp chia sẻ với chúng tôi.

Vừa đổ thức ăn cho đàn gà thả vườn trên 50 con chuẩn bị "xuất chợ" trong tuần tới, ông Lò Văn Bên ở bản Nặm Giắt vừa tâm sự với chúng tôi, trước đây, gia đình ông chỉ biết trồng cây lúa nương, làm quần quật quanh năm cũng chẳng đủ lúa gạo để ăn. Cũng do xung quanh con đèo Pha Đin phần lớn là khe sâu, núi cao, có ít diện tích đất bằng nên thường xuyên gặp cảnh thiếu nước canh tác. Do vậy, đa số người dân Phổng Lái sống dưới chân đèo Pha Đin bốn mùa "bán mặt cho đất, bán lưng cho trời" nhưng con cái vẫn nheo nhóc, gia đình luôn túng thiếu. Bây giờ thì khác rồi, không dựa dẫm, trông chờ vào các chương trình hỗ trợ của Nhà nước nữa, nhiều hộ dân ở Phổng Lái đã chủ động tìm kiếm, nắm bắt cơ hội đổi hướng làm ăn.

Nhờ chủ trương đúng của Nhà nước, dám nghĩ, dám làm của người dân nên giờ cái đói, cái nghèo ở đây đã được đẩy lùi. Riêng gia đình ông Bên hằng năm có thu nhập trung bình từ 150-200 triệu đồng từ mô hình gà thả vườn, nuôi bò thương phẩm và vườn sa nhân xen cà phê. Có thu nhập khá từ chăn nuôi, trồng trọt, gia đình ông Bên đã xây được nhà cửa khang trang, mua sắm các tiện nghi hiện đại phục vụ cuộc sống và nuôi con cái ăn học nên người. "Với giá đầu ra như hiện nay vào khoảng trên dưới 500 nghìn đồng/kg, có thể nói, sa nhân là loại cây cho thu nhập khá cao. Sắp tới, gia đình tôi sẽ trồng thêm cây mắc ca để tạo bóng mát cho vườn cà phê. Như vậy là trên cùng một diện tích đất, gia đình tôi có thể thu được 3 khoản hoa lợi khác nhau…" - ông Bên cho chúng tôi biết thêm.

Phải bắt đầu từ nhận thức

Đó là đúc rút của lãnh đạo UBND xã Phổng Lái sau một hành trình xóa đói, giảm nghèo đầy khó khăn, song đã đạt được những thành công đáng khích lệ. Trao đổi với chúng tôi, ông Lù Văn Dóm, Phó Chủ tịch Hội Nông dân xã Phổng Lái cho biết, là một xã thuần nông, Phổng Lái có xuất phát điểm rất thấp. Cách đây dăm năm, người dân Phổng Lái chủ yếu chỉ biết trồng lúa nương và chăn nuôi nhỏ lẻ. Do kinh nghiệm sản xuất của đa số người dân còn hạn chế nên tình trạng đói ăn, thiếu mặc còn phổ biến, tỷ lệ đói nghèo ở Phổng Lái thường xuyên dao động ở mức 40-50%. Nguyên nhân là do công tác xóa đói giảm nghèo của xã gặp nhiều khó khăn, chưa có mô hình giảm nghèo hiệu quả để nhân rộng, người dân còn thiếu ý thức vươn lên thoát nghèo, khởi nghiệp làm giàu, đặc biệt, một bộ phận người nghèo còn chây lười lao động, trông chờ, ỷ lại vào các chính sách ưu đãi của Nhà nước.

"Thực hiện nghị quyết của Đảng ủy xã, cán bộ các ngành trong xã được giao nhiệm vụ vận động đồng bào các dân tộc trên địa bàn tích cực xóa đói, giảm nghèo. Sau bao nỗ lực vận động, đa số người dân trong xã đã nhận ra rằng, để thoát nghèo, phải bắt đầu từ ý thức vươn lên. Mấu chốt của sự thành công trong xóa đói, giảm nghèo ở Phổng Lái là ở chỗ đó…" - Ông Dóm khẳng định.

6mer_14a
Mô hình nuôi bò thương phẩm giúp gia đình ông Lò Văn Bên thoát nghèo. Ảnh: Đăng Anh  

Cũng theo ông Dóm, thành quả "nhìn thấy" của người dân Phổng Lái hôm nay gồm 200ha chè, hơn 100ha cây cà phê và cây ăn quả, hơn 2.000 con trâu, bò và nhiều gia súc, gia cầm các loại đã giúp Phổng Lái "đẩy" tỉ lệ hộ nghèo xuống chỉ còn hơn 20%. Có được kết quả này là do sự giúp sức đắc lực của các ban, ngành trong xã, huyện, đặc biệt là Trung tâm Khuyến nông huyện Thuận Châu trong việc hướng dẫn, chuyển giao và vận động nhân dân ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất và chăn nuôi. Cụ thể như cử cán bộ đến tận các bản hướng dẫn đồng bào các dân tộc về cách chăm bón cây trồng, phòng, chống dịch bệnh cho gia súc, gia cầm, phương pháp chăm bón, đốn cành, ủ gốc, hỗ trợ phân bón cho cây chè, mắc ca và sa nhân…

Thông qua các lớp tập huấn về kỹ thuật chăn nuôi bò sinh sản, thực hiện mô hình nuôi gà thả vườn, kỹ thuật trồng và cách phòng trừ sâu bệnh cho cây ngô, sắn; phòng, chống dịch bệnh cho đàn vật nuôi cũng như triển khai các mô hình trồng cây sa nhân xen với cây cà phê, cây mắc ca, đã củng cố cho người dân sự tự tin vươn lên thoát khỏi cảnh đói nghèo, lạc hậu, phấn đấu cho con cái ăn học đàng hoàng.

"Trong thời gian tới, chúng tôi sẽ tăng cường phối hợp với Trung tâm Khuyến nông huyện tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân nhân rộng, phát triển các mô hình sản xuất đã có hiệu quả trên thực tế, giúp bà con phát triển kinh tế bền vững. Chúng tôi luôn tâm niệm rằng, là một địa phương miền núi, đa số cư dân là người dân tộc thiểu số, việc tư vấn cách làm ăn, hình thành nên ý thức chủ động thoát nghèo có vai trò rất quan trọng, đó là cách để đồng bào vươn lên xây dựng cuộc sống no đủ…" - Phó Chủ tịch Hội Nông dân xã Phổng Lái chốt lại.

Đăng Anh