Thứ 2, 14/10/2019, 04:00 (GMT+7) Đường dây nóng : (024) 39364407(116) - 091.2011.882
Chỉ thị thành lập Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân:

Giá trị lý luận xây dựng hoạt động công tác Đảng, công tác chính trị trong QĐND Việt Nam

26/12/2017 - 18:28

Biên phòng - Chỉ thị thành lập Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân (VNTTGPQ) và sự ra đời của “đội quân đàn anh” của các lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam - là sự phát triển tất yếu của cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc trong thế kỷ XX do Đảng ta lãnh đạo được Hồ Chí Minh khẳng định: Con đường giải phóng của dân tộc Việt Nam chỉ có thể là con đường cách mạng vô sản; và để đi đến thắng lợi, phải sử dụng bạo lực cách mạng chống lại bạo lực phản cách mạng. Đó là sự cần thiết phải lập ra quân đội công nông, trong Chính cương vắn tắt (năm 1930) của Đảng Cộng sản Việt Nam (do Người soạn thảo).

1v85_5a
Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân (tiền thân của Quân đội nhân dân Việt Nam)  thành lập ngày 22/12/1944. Ảnh: Tư liệu

Chỉ thị chỉ có 318 từ, nhưng nội dung của Chỉ thị rất súc tích, mang tính chất Cương lĩnh quân sự của Đảng, vạch rõ nguyên tắc, phương châm xây dựng lực lượng vũ trang cách mạng (dựa vào phong trào vũ trang toàn dân), bản chất cách mạng (chính trị trọng hơn quân sự), chức năng của quân đội kiểu mới (ngoài chức năng chiến đấu, còn có chức năng vận động, tuyên truyền quần chúng); đồng thời, chỉ ra nghệ thuật tác chiến của đội quân này (vận dụng lối đánh du kích, nhanh chóng, tích cực, bí mật, bất ngờ). Đó là những tư tưởng cơ bản, cốt lõi nhất, không chỉ có tác dụng chỉ đạo, định hướng việc xây dựng Đội VNTTGPQ lúc đó, mà còn định hướng, chỉ đạo nhiệm vụ xây dựng QĐND Việt Nam trong suốt quá trình xây dựng, chiến đấu và trưởng thành.

Quán triệt và vận dụng sáng tạo tư tưởng của Chỉ thị, Quân đội ta, đội quân từ 34 chiến sĩ đã không ngừng lớn mạnh, thực sự là lực lượng chiến đấu, lực lượng chính trị trung thành của Đảng, Nhà nước và nhân dân trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc trước đây, cũng như trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hiện nay; thực sự là quân đội của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân, luôn gắn bó máu thịt với nhân dân, được nhân dân tin yêu, đùm bọc và trao tặng danh hiệu cao quý: “Bộ đội Cụ Hồ”.

Dưới ánh sáng của bản Chỉ thị, được sự giáo dục, rèn luyện của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, các thế hệ cán bộ chính trị, chính ủy, chính trị viên trong QĐND Việt Nam đã không ngừng trưởng thành, lớn mạnh, thực sự là lực lượng nòng cốt tiến hành công tác Đảng, công tác chính trị, góp phần quan trọng vào sự nghiệp xây dựng, chiến đấu, chiến thắng và trưởng thành của Quân đội ta trong 73 năm qua. Những nội dung cơ bản của Chỉ thị thành lập Đội VNTTGPQ đã chỉ đạo và tác động đến hoạt động công tác Đảng, công tác chính trị được thể hiện như sau:

Một là, Chỉ thị là cơ sở quan trọng cho việc thiết lập hoạt động công tác Đảng, công tác chính trị và chế độ chính ủy, chính trị viên trong QĐND Việt Nam.

Ngày 22-12-1944, Đội VNTTGPQ được thành lập với 34 chiến sĩ, được biên chế thành 3 tiểu đội do đồng chí Hoàng Sâm làm Đội trưởng, đồng chí Xích Thắng làm Chính trị viên, đội có 4 đảng viên thành lập một chi bộ. Khi lực lượng phát triển, lập Ban công tác chính trị, đây là hình thức cơ quan chính trị đầu tiên của quân đội ta.

Công tác Đảng, công tác chính trị trong Đội được tiến hành dưới hình thức quán triệt nhiệm vụ, xây dựng ý chí quyết tâm chiến đấu, tuyên thệ khi bước vào chiến đấu, sau mỗi đợt chiến đấu, tổ chức sinh hoạt chính trị để rút kinh nghiệm và biểu dương gương chiến đấu dũng cảm. Tổ chức học mười lời thề danh dự, các bài học về nhiệm vụ tuyên truyền, học văn hóa sinh hoạt tổ, đội, giáo dục lòng căm thù thực dân phong kiến, đề cao dân chủ, đoàn kết nội bộ.... Như vậy, nguồn gốc ra đời của công tác Đảng, công tác chính trị, của hệ thống cơ quan chính trị và đội ngũ cán bộ chính trị, chính ủy, chính trị viên bắt nguồn từ sự lãnh đạo của Đảng đối với QĐND Việt Nam.

Để chỉ đạo, tổ chức, hướng dẫn các hoạt động công tác Đảng, công tác chính trị, Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng, phải có cán bộ chuyên trách đảm nhiệm theo định hướng chính trị - tư tưởng đã xác định và cần thiết lập chức danh Chính trị viên. Sau này, trong thư gửi Hội nghị Chính trị viên tháng 3 năm 1948, Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ rõ: Vô luận ở cấp bậc nào, chính trị viên có 3 nhiệm vụ chính: “1. Đối với bộ đội, chính trị viên phải săn sóc luôn luôn đến sinh hoạt vật chất của bộ đội: Ăn, mặc, ở, nghỉ. Tập luyện, công tác, sức chiến đấu. 2. Đối với nhân dân, chính trị viên phải làm cho dân tin, dân phục, dân yêu bộ đội. 3. Đối với địch, chính trị viên phải biết cách tuyên truyền khôn khéo, thiết thực để họ giác ngộ, lôi kéo họ về phía ta”. Đây là sự khái quát cô đọng, súc tích, thể hiện sâu sắc tư tưởng của Người về chức trách, nhiệm vụ của chính ủy, chính trị viên.

Tác dụng to lớn của công tác Đảng, công tác chính trị được đồng chí Võ Nguyên Giáp viết: “Chính nhờ công tác chính trị được tổ chức có nền nếp mà tinh thần của Đội tuyên truyền rất cao, rất bền bỉ”, “công tác chính trị đã chung đúc nên truyền thống chiến đấu và kỷ luật của quân đội tuyên truyền”.

Thực tiễn đã chứng minh, đội ngũ cán bộ chính trị, chính ủy, chính trị viên thực sự là lực lượng nòng cốt tiến hành công tác Đảng, công tác chính trị trong sự nghiệp xây dựng, chiến đấu và trưởng thành QĐND Việt Nam cho đên ngày nay.

Hai là, chỉ thị là cơ sở xây dựng, giáo dục, rèn luyện đội ngũ cán bộ chính trị, chính ủy, chính trị viên của quân đội ta 73 năm qua.

Theo Chủ tịch Hồ Chí Minh, tổ chức lãnh đạo, chỉ huy của Đội VNTTGPQ, bên cạnh người đội trưởng là người chính trị viên có nhiệm vụ chăm lo cơ sở chính trị tinh thần của đơn vị, chăm lo xây dựng Đảng và hoạt động của tổ chức Đảng nhằm quán triệt sự lãnh đạo của Đảng trong mọi hoạt động của đơn vị, bảo đảm cho mỗi quân nhân cách mạng đi đúng đường lối chính trị của Đảng.

Trong thư gửi Hội nghị Chính trị viên tháng 3 năm 1948, Chủ tịch Hồ Chí Minh viết: “Tư cách của người chính trị viên có ảnh hưởng rất quan trọng đến bộ đội. Người chính trị viên tốt, thì bộ đội ấy tốt. Người chính trị viên không làm tròn nhiệm vụ thì bộ đội ấy không tốt”. Khi đến thăm Trường Chính trị trung cấp quân đội, ngày 25 tháng 10 năm 1951, Người đã căn dặn cán bộ: “Phải cố gắng học tập về mọi mặt chính trị, quân sự. Phải học tập chính trị: Quân sự mà không có chính trị như cây không có gốc, vô dụng lại có hại, Quân đội ta là QĐND, nhân dân có Đảng lãnh đạo, Đảng có chính cương, chính sách. Đã là QĐND thì phải học chính sách của Đảng... Riêng về các chú, chính trị biểu hiện ra lúc đánh giặc. Học chính cương, chính sách rồi thì phải thực hiện. Nếu thuộc làu mà không biết đánh giặc thì vô dụng”.

Thực tiễn xây dựng, chiến đấu và trưởng thành của QĐND Việt Nam cho thấy, đội ngũ chính ủy, chính trị viên ngày càng được xây dựng vững mạnh, có phẩm chất chính trị, đạo đức cách mạng trong sáng, có ý chí chiến đấu cao, có năng lực, trình độ tổ chức thực tiễn, góp phần quan trọng củng cố, tăng cường hiệu lực công tác Đảng, công tác chính trị, tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với quân đội. Trong giai đoạn cách mạng mới, luôn đòi hỏi phải đào tạo và đào tạo lại một cách thường xuyên để đạt được hiệu quả chất lượng cao. Vì vậy, việc nghiên cứu sâu sắc và vận dụng sáng tạo giá trị của bản Chỉ thị thành lập Đội VNTTGPQ cho phù hợp với hoàn cảnh lịch sử mới của đất nước và nhân loại.

Trung tá, ThS Vũ Văn Tự Phòng GDKHXH&NV, Cục Tuyên huấn, TCCT