Thứ 6, 24/05/2019, 00:29 (GMT+7) Đường dây nóng : (024) 39364407(116) - 091.2011.882

Day dứt nạn tảo hôn ở Bác Ái

14/06/2017 - 15:27

Biên phòng - Nhiều năm qua, nạn tảo hôn ở các vùng đồng bào dân tộc Raglai trên địa bàn tỉnh Ninh Thuận diễn ra khá phổ biến, trong đó, huyện Bác Ái là một trong những “điểm nóng”.

59409e61f9ff19501e00002c
Làm mẹ ở tuổi thiếu niên không phải là chuyện hiếm ở Bác Ái. Ảnh: Cẩm Linh

Lời ru buồn 

Mới học xong lớp 9, nhưng Pi Năng Thị Thảo, xã Phước Đại vẫn quyết định bỏ học lấy chồng. Năm nay 18 tuổi, Thảo đã có con hơn 2 tuổi. Cũng tại xã Phước Đại, Kater Thị Nhíu sinh con đầu lòng khi mới 17 tuổi. Không có việc làm, không có thu nhập, chồng của Kater Thị Nhíu bỏ nhà ra đi biệt tích sau một thời gian ngắn sống chung. Khi con 1 tuổi, Nhíu tái hôn với một thanh niên dân tộc Raglai ở huyện Khánh Hòa. Năm nay 22 tuổi, Nhíu đã có 2 con và cả hai đứa trẻ đều bị suy dinh dưỡng.

Còn Kater Thị Hách, thôn Bạc Rây 2, xã Phước Bình mới 17 tuổi đã sinh con đầu lòng. Mồ côi cha mẹ từ lúc còn nhỏ, cuộc sống rất khó khăn. Vài năm sau khi anh trai đi lấy vợ, Kater Thị Hách và mấy đứa em được chị dâu đưa về nhà nuôi cho ăn học. Học đến lớp 8 thì Hách bỏ học và lấy chồng, lúc đó em mới 16 tuổi.

Anh Huỳnh Văn Phương, cán bộ Phòng Dân tộc huyện Bác Ái cho hay: “Nhiều xã ở huyện Bác Ái vẫn còn tư tưởng cần “bắt vợ, bắt chồng” sớm để sinh đẻ được nhiều con cái và có thêm lao động làm nương rẫy, lo công việc gia đình đã ăn sâu vào nếp nghĩ, truyền từ đời này sang đời khác của người dân ở đây. Mặt khác, một bộ phận trẻ vị thành niên có quan hệ yêu đương sớm, không có kiến thức về kế hoạch hóa gia đình nên có thai ngoài ý muốn, dù chưa đủ tuổi kết hôn vẫn bắt cha mẹ tổ chức cưới, làm lễ “bắt chồng”. Việc xử lý nạn tảo hôn ở đây cũng rất khó khăn”. Theo chị Pi Năng Thị Na, Phó Chủ tịch UBND xã Phước Chính: “Đối với những trường hợp vi phạm, chính quyền xã không thể làm giấy đăng ký kết hôn. Việc xử lý chủ yếu cũng chỉ giải thích về hành vi vi phạm pháp luật, vận động chờ tới tuổi mới làm đăng ký kết hôn. Hầu hết các trường hợp tảo hôn đều rơi vào những gia đình nghèo nên khó có thể xử phạt hành chính”.

Thực tế cho thấy, tảo hôn đã và đang ảnh hưởng đến thể chất, tâm sinh lý, nhất là với trẻ em gái. Cuộc sống của các cặp vợ chồng là “trẻ con” cũng rất khó khăn do không có việc làm, không có thu nhập ổn định, phải phụ thuộc vào bố mẹ. Việc quan hệ tình dục sớm, mang thai, sinh đẻ, nuôi con sớm làm chậm quá trình phát triển thể chất tự nhiên của con người, dẫn tới thoái hóa giống nòi và mang theo các di chứng bệnh tật, làm suy kiệt sức khỏe của bố mẹ và con cái.

Giải pháp nào chống nạn tảo hôn?

Thực trạng là vậy, nhưng công tác tuyên truyền, vận động chống nạn tảo hôn ở Bác Ái lại hết sức khó khăn. Bà Cấn Thị Hà, Phó Chủ tịch UBND huyện cho biết: “Qua các phương tiện thông tin đại chúng, lại được chính quyền, các đoàn thể tích cực tuyên truyền, vận động, hiện nay, hầu hết bà con dân tộc thiểu số (DTTS) đều biết rằng, tảo hôn là vi phạm pháp luật và để lại nhiều hệ lụy tiêu cực. Nhưng cũng vì còn nhiều tập tục lạc hậu về hôn nhân, con cái yêu đương sớm lỡ có thai nên các bậc cha mẹ âm thầm, lén lút tổ chức đám cưới cho con. Đến khi chính quyền biết được thì mọi chuyện đã rồi”.

Theo báo cáo của các cơ quan chuyên môn huyện Bác Ái, từ năm 2011 đến nay, toàn huyện có 64 cặp tảo hôn và khoảng trên 40 ca sinh đẻ trước tuổi vị thành niên. Tuy nhiên, trên thực tế, con số này còn cao hơn và có chiều hướng gia tăng. Điển hình như trong 2 năm 2009, 2010, toàn huyện Bác Ái chỉ có 2 trường hợp tảo hôn, nhưng trong 3 năm qua (2014-2016), đã có 30 trường hợp tảo hôn. Theo kết quả điều tra thực trạng kinh tế - xã hội của 53 DTTS năm 2015 của Ủy ban Dân tộc, tỷ lệ cặp vợ chồng người dân tộc Raglai tảo hôn trên địa bàn huyện Bác Ái chiếm đến 38,3%.

Bà Cấn Thị Hà cho biết thêm: Nhằm đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, nâng cao hiểu biết, ý thức trách nhiệm về thực hiện các quy định pháp luật về hôn nhân, gia đình, giảm thiểu tình trạng tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, từ cuối năm 2015, UBND tỉnh Ninh Thuận đã xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện Đề án “Giảm thiểu tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trong vùng DTTS trên địa bàn tỉnh Ninh Thuận, giai đoạn 2015-2020”. Mục tiêu của Đề án là đến năm 2020, 70% đồng bào DTTS, các đối tượng vị thành niên, thanh niên, phụ huynh... ở các vùng dân tộc, khó khăn được tuyên truyền, cung cấp thông tin, kiến thức pháp luật liên quan đến hôn nhân, tác hại của tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống; giảm bình quân 1%/năm/số cặp tảo hôn và 2-3% đối với nhóm DTTS có tỷ lệ tảo hôn cao...

Để giảm thiểu tình trạng tảo hôn trên địa bàn huyện Bác Ái, cần có sự phối hợp, vào cuộc quyết liệt của các ban, ngành, chính quyền địa phương nơi có đông đồng bào dân tộc Raglai sinh sống. Cùng với đó, các địa phương cần thực hiện tốt các chính sách dân tộc, đẩy mạnh phát triển kinh tế, nâng cao chất lượng giáo dục, y tế... giúp đồng bào các DTTS, nhất là đồng bào dân tộc Raglai thay đổi quan niệm về hôn nhân, có ý thức chăm sóc sức khỏe sinh sản, quan tâm đến cải thiện đời sống, xây dựng nếp sống văn minh. Có như vậy, tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống trên địa bàn mới có thể được đẩy lùi.

Cẩm Linh