Chủ nhật, 15/12/2019, 08:27 (GMT+7) Đường dây nóng : (024) 39364407(116) - 091.2011.882

Công tác dân tộc luôn được Đảng, Nhà nước đặc biệt quan tâm

03/02/2015 - 14:17

Biên phòng - Dân tộc luôn là vấn đề quan trọng hàng đầu của mọi quốc gia, có ý nghĩa chiến lược trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Nhân dịp đầu năm  mới, Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Sơn Phước Hoan đã có cuộc trò chuyện với phóng viên báo Biên phòng về công tác dân tộc và thực hiện chính sách dân tộc ở nước ta hiện nay.

14g-1.JPG
Thứ trưởng Sơn Phước Hoan.
PV: Đề nghị đồng chí khái quát một số nét nổi bật về việc chỉ đạo triển khai công tác dân tộc năm 2014?

Thứ trưởng Sơn Phước Hoan: Ngay từ đầu năm, lãnh đạo UBDT đã chỉ đạo các Vụ, đơn vị đẩy nhanh tiến độ thực hiện những đề án được giao và nhiệm vụ trong Kế hoạch thực hiện chiến lược công tác dân tộc, đồng thời chỉ đạo thực hiện các nhiệm vụ mới bổ sung.

UBDT đã chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành tiến hành rà soát, đánh giá toàn diện hệ thống chính sách đối với vùng dân tộc và miền núi, xác định những hạn chế, yếu kém, nguyên nhân, trên cơ sở đó đề xuất giải pháp tháo gỡ những khó khăn, khắc phục những hạn chế, yếu kém của chính sách dân tộc trong 2 năm 2014 và 2015.

Cụ thể, UBDT đã chỉ đạo thực hiện có hiệu quả các chính sách, chương trình do UBDT trực tiếp quản lý. Rà soát, tổng hợp nguồn vốn còn thiếu của các chính sách, chương trình hiện hành so với định mức, kế hoạch được duyệt, đồng thời làm việc với các bộ, ngành để thống nhất báo cáo Thủ tướng Chính phủ.

UBDT đã hướng dẫn, đôn đốc các bộ, ngành, địa phương tiếp tục triển khai các chương trình hành động thực hiện chiến lược công tác dân tộc đến 2020, đến nay đã có 16 bộ, ngành, cơ quan Trung ương và 33 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương ban hành kế hoạch hoặc chương trình hành động triển khai Chiến lược công tác dân tộc.

Trong năm qua, UBDT đã ban hành trên 1.800 văn bản các loại để chỉ đạo, điều hành các lĩnh vực công tác; ban hành 45 thông báo ý kiến chỉ đạo của Ban cán sự Đảng, lãnh đạo Ủy ban tại các cuộc họp và làm việc với các Vụ, đơn vị chính. Nhờ vậy, đã khắc phục dần sự chồng chéo hoặc bỏ trống nội dung nhiệm vụ kế hoạch.

UBDT đã tập trung xây dựng các thông tư, ban hành một số văn bản đôn đốc, hướng dẫn triển khai thực hiện các chính sách; kết quả giải ngân ước đạt trên 80% kế hoạch vốn. Hiệu quả các chính sách ngày càng rõ hơn, góp phần ổn định cuộc sống, xóa đói giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới vùng dân tộc thiểu số và miền núi, vùng đặc biệt khó khăn.

Bên cạnh đó, UBDT đã bám sát địa bàn cơ sở, nắm chắc tình hình thực tiễn, phản ánh tâm tư, nguyện vọng của đồng bào dân tộc, vùng biên giới, đặc biệt là diễn biến tư tưởng, tâm tư, tình cảm của đồng bào sau sự kiện Trung Quốc hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương 981 trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam.

PV: Nhiều ý kiến cho rằng, chính sách dân tộc của Việt Nam nhiều nhưng vẫn còn chồng chéo, có nhiều chính sách chưa phát huy được hiệu quả, đồng chí có bình luận gì về ý kiến này?

Thứ trưởng Sơn Phước Hoan: Hiện nay, nước ta có 130 chính sách dân tộc, được thể hiện tại 177 văn bản, 37 Nghị định và Nghị quyết của Chính phủ, 140 Quyết định của Thủ tướng Chính phủ; trong đó, UBDT quản lý 9 chính sách, các bộ, ngành quản lý 121 chính sách. Tôi cho rằng, hệ thống chính sách dân tộc đã khá đầy đủ, toàn diện trên các lĩnh vực và phủ kín các địa bàn vùng dân tộc, miền núi.

Tuy nhiên, có một thực tế là các chương trình, chính sách do nhiều cơ quan bộ, ngành quản lý nên có tình trạng còn trùng lặp về đối tượng thụ hưởng, chồng chéo trong quản lý, tổ chức thực hiện hiệu quả chưa cao. Nhà nước đã ưu tiên nguồn lực đầu tư cho các huyện nghèo, xã, thôn, bản đặc biệt khó khăn, vùng dân tộc và miền núi, nhưng mức đầu tư, hỗ trợ còn thấp so với nhu cầu thực tế.

Bên cạnh đó, chính sách giảm nghèo chủ yếu mang tính hỗ trợ "cho không" (y tế, giáo dục, nhà ở) trong khi chính sách đầu tư phát triển sản xuất, tạo sinh kế chưa nhiều. Chính vì vậy, kết quả giảm nghèo vẫn chưa đồng đều, bền vững.

Vì vậy, cần rà soát, giảm bớt những chính sách không còn phù hợp, giảm bớt đầu mối quản lý; bổ sung cơ chế, chính sách hoặc chương trình dự án có tính bao quát, dài hạn, dễ tổ chức thực hiện, đảm bảo nguồn lực thực hiện, thuận lợi cho cơ quan quản lý và người dân dễ theo dõi, thực hiện.

PV: Có một thực tế khoảng cách chênh lệch giàu nghèo giữa vùng đồng bào dân tộc thiểu số và vùng đồng bằng ngày càng rộng ra, Thứ trưởng có suy nghĩ gì về vấn đề này?

Thứ trưởng Sơn Phước Hoan: Việc có khoảng cách chênh lệch giàu nghèo giữa vùng núi và thành thị là điều đương nhiên, trong bối cảnh kinh tế Việt Nam là nền kinh tế thị trường và đang hội nhập sâu rộng với kinh tế thế giới. Thực tế đó đòi hỏi chúng ta cần phải tạo các điều kiện tốt nhất cho các nhà đầu tư trong và ngoài nước đầu tư vào vùng dân tộc, miền núi. 

Tôi xin nói thêm là thực tế ở Việt Nam, vấn đề dân tộc luôn được quan tâm trong mọi hoàn cảnh và được đánh giá là một vấn đề xã hội mang tính đặc thù, thể hiện rõ quan điểm giai cấp của Đảng và Nhà nước. Chính vì vậy, Đảng và Nhà nước đã ban hành rất nhiều chính sách ưu tiên, hỗ trợ cho các vùng dân tộc thiểu số nhằm thu hẹp dần khoảng cách giàu nghèo. Tuy nhiên, để thu hẹp khoảng cách này vẫn cần phải có lộ trình, sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị và nhân dân.

PV: Con người là vấn đề cốt lõi, UBDT đã có biện pháp gì để nâng cao chất lượng của đội ngũ làm công tác dân tộc?

Thứ trưởng Sơn Phước Hoan: Đặc thù công tác dân tộc là vấn đề thuộc lĩnh vực đa ngành, đa nghề không hoạt động chuyên sâu, cụ thể như các nghề khác. Thực tế đòi hỏi người cán bộ làm công tác dân tộc cần có kiến thức về vùng dân tộc, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, đồng thời phải hiểu đồng bào cần gì.

Xác định được điều này, UBDT đặc biệt quan tâm đến việc nâng cao năng lực thực tiễn của đội ngũ cán bộ công chức làm công tác dân tộc. UBDT luôn quan tâm chỉ đạo thực hiện các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước liên quan đến công tác dân tộc, đặc biệt là việc đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện cán bộ, công chức là người dân tộc thiểu số.

UBDT đã mở hai lớp đào tạo thạc sỹ riêng và tới đây tiếp tục đào tạo bậc cao học này. Đồng thời, thực hiện quy hoạch cán bộ và quản lý sát sao việc đào tạo theo quy hoạch hằng năm như đào tạo trình độ lý luận cao cấp, cử nhân, chuyên viên chính...

Đặc biệt, từ cuối năm 2014, UBDT bắt đầu thực hiện đề án nâng cao năng lực thực tiễn cho cán bộ, công chức, viên chức. Tới đây, chúng tôi sẽ đưa cán bộ xuống cơ sở để bám nắm tâm tư, nguyện vọng của đồng bào, theo hướng: Vẫn là người của UBDT, hưởng lương ở UBDT, nhưng xuống cơ sở một vài tháng để thực hiện khảo sát nắm tình hình văn hóa, sản xuất, đói nghèo, phong tục tập quán... từng thôn, bản của xã.

Tiếp đó, tham dự các cuộc họp của Đảng ủy, HĐND, UBND, các đoàn thể để hiểu rõ chức trách, nhiệm vụ của bí thư, chủ tịch, các chức danh của cấp cơ sở. Sau đó, viết bài thu hoạch về thôn, bản, xã. Và đề xuất chính sách xóa đói giảm nghèo, xây dựng cơ sở hạ tầng...

PV: Được biết, năm 2014, vấn đề hợp tác quốc tế của UBDT là một "điểm nhấn" trong lĩnh vực công tác dân tộc, đề nghị Thứ trưởng cho biết về vấn đề này?

Thứ trưởng Sơn Phước Hoan: Trong bối cảnh đất nước còn nhiều khó khăn, nguồn lực có hạn, UBDT đã chủ động trong vấn đề hợp tác quốc tế nhằm tìm kiếm thêm nguồn lực phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Năm 2014, UBDT tổ chức nhiều hoạt động, nhằm tăng cường hợp tác quốc tế về công tác dân tộc, như: Điều chỉnh, bổ sung các thỏa thuận theo chương trình hợp tác, trao đổi với các quốc gia Nam Phi, Thái Lan, Mi-an-ma, Lào, Cam-pu-chia; nghiên cứu, học tập tại Hàn Quốc, Pháp, Ô-xtrây-li-a, Nhật Bản, Trung Quốc; tổ chức thành công lớp tập huấn cho 20 cán bộ Ủy ban Mặt trận Lào xây dựng đất nước, cử cán bộ sang giảng dạy tại Lào...

14f-1.JPG
BĐBP là lực lượng góp phần quan trọng trong thực hiện công tác dân tộc ở vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo.
 
Năm 2014, UBDT đã tham mưu Thủ tướng Chính phủ đồng ý tiếp nhận 13,29 triệu ơ-rô hỗ trợ không hoàn lại của Chính phủ Ai-len, cho các xã thuộc Chương trình 135 của 8 tỉnh trong 3 năm 2013-2015. Mới đây, UBDT cũng đã phối hợp với Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam tổ chức hội nghị xúc tiến đầu tư viện trợ vào khu vực dân tộc thiểu số và miền núi. Theo đó, các tổ chức phi Chính phủ nước ngoài cũng đã cam kết trong 3 năm tới sẽ triển khai 261 chương trình, dự án nhân đạo và hỗ trợ phát triển với tổng nguồn vốn trên 200 triệu đô-la.

PV: Để thực hiện tốt công tác dân tộc năm 2015, UBDT đã có những kiến nghị, đề xuất gì với Chính phủ, thưa đồng chí?     
       
Thứ trưởng Sơn Phước Hoan: UBDT đề xuất với Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành xây dựng trình Thủ tướng Chính phủ những đề án liên quan đến chính sách dân tộc và công tác dân tộc, đã nằm trong Chương trình công tác của Chính phủ năm 2015 và trong Chương trình hành động thực hiện Chiến lược công tác dân tộc đến năm 2020. Chúng tôi cho rằng, cần ưu tiên cân đối, đảm bảo đủ nguồn lực tài chính năm 2015 theo đề nghị của UBDT để thực hiện các chính sách dân tộc đã ban hành.

Đối với các chính sách do UBDT quản lý đến hết năm 2015 đã hết hiệu lực, nhưng nguồn lực cấp không đủ, mục tiêu còn lớn, đối tượng thụ hưởng còn nhiều, chúng tôi đề nghị Thủ tướng Chính phủ cho phép kéo dài thực hiện đến năm 2020 hoặc tổng hợp thành một chính sách được tiếp tục thực hiện từ năm 2016 đến khi hoàn thành mục tiêu.

Chúng tôi hy vọng, Thủ tướng Chính phủ sớm chỉ đạo triển khai xây dựng Luật Dân tộc; xây dựng đề án chuyển UBDT thành Bộ Dân tộc; quyết định thành lập Học viện Dân tộc gắn với việc đào tạo, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực vùng dân tộc và miền núi theo cơ chế đặc thù.

PV: Trân trọng cảm ơn Thứ trưởng!
Bình Minh (Thực hiện)
Liên kết hữu ích