Chủ nhật, 17/11/2019, 17:38 (GMT+7) Đường dây nóng : (024) 39364407(116) - 091.2011.882

"Cơn lũ" ma túy đá tràn vào vùng biên giới Myanmar

17/08/2016 - 20:35

Biên phòng - Cách đây 5 năm, khi ma túy đá (cold pills) lần đầu tiên xuất hiện như dòng chảy nhỏ qua vùng biên giới giữa Myanmar và Ấn Độ rất khó kiểm soát, nhiều quan chức địa phương đã cảm thấy lo ngại và bối rối. Loại ma túy sẽ đi về đâu và tại sao bọn buôn lậu lại quan tâm đến nó nhiều như thế?

cu6h_25b
Cảnh sát quận Tamu kiểm tra, giám định chất pseudoephedrine. Ảnh: Reuters

Hiện nay, dòng chảy ma túy đá qua biên giới đã thành dòng lũ lớn và mọi người đều hiểu tại sao những viên thuốc được sản xuất từ Ấn Độ lại có giá trị đến vậy: Chúng sắp được đưa đến các phòng thí nghiệm bí mật bất hợp pháp ở miền Đông Myanmar, nơi sản xuất hầu hết các loại chất kích thích của Đông Nam Á.

Ma túy đá chứa chất pseudoephedrine, dược liệu chính tạo ra chất kích thích - một loại thuốc gây nghiện mà sự lan tràn của nó rất nhanh qua các nước châu Á.

Trong những tháng gần đây, Philippines đã bỏ phiếu bầu cho một vị Tổng thống có bài diễn thuyết vận động tranh cử bày tỏ hành động mạnh tay đối với tội phạm buôn bán ma túy. Indonesia đã quay lại áp dụng án hình phạt tử hình đối với tội phạm buôn bán ma túy sau nhiều năm gián đoạn và Thái Lan cũng đang phải đối mặt với số lượng tội phạm ma túy tăng vọt.

Các con đường qua biên giới

"Sự bùng nổ hiện tại của Myanmar về sản xuất chất kích thích không thể được tạo ra, nếu không có dòng lũ ồ ạt chất pseudoephedrine được nhập lậu từ các trùm buôn bán, vận chuyển dược liệu bất hợp pháp ở Ấn Độ" - cảnh sát và các chuyên gia về ma túy cho biết.

Dòng chảy liên tục của loại thuốc gây nghiện này cho thấy rõ sự không liên kết chặt chẽ giữa các nước trong việc ngăn chặn sự lan tràn của chất kích thích mà Cơ quan Liên hợp quốc về tội phạm ma túy (UNODC) đã gọi là "mối đe doa về ma túy số một" của châu Á. Chất kích thích này được chế thành từng viên dưới dạng "ya ba", theo tiếng Thái Lan có nghĩa là "thuốc cuồng", hoặc một dạng đá tinh thể có sức lôi cuốn được biết đến như là "chất kích thích pha lê" hay "đá" hay "shabu".

Mỗi viên ma túy đá Ấn Độ có thể làm thành một "ya ba" và chỉ chi phí vài xu là có thể sản xuất ra nó. Khi nó qua được biên giới và tới được Mandalay - thủ phủ phía Bắc của Myanmar và là hang ổ buôn lậu ma túy lớn thì giá trị viên thuốc đã tăng lên gấp 10 lần.

Các vùng đất gồ ghề với nhiều dân tộc sinh sống nằm giữa Ấn Độ và vùng nghèo nhất của Myanmar, nơi không có nền công nghiệp hay cơ sở hạ tầng hiện đại. Chính ở đây Cảnh sát Myanmar đã chặn đứng hàng nghìn viên ma túy đá được giấu trong các bao gạo, trong gầm xe tải hoặc được lôi ra từ hành lý của khách qua lại biên giới. Trong một vụ khám xét tại đây vào giữa tháng 5 vừa qua, cảnh sát đã phát hiện một xe khách mang hơn 60kg chất pseudoephedrine Ấn Độ - đủ để sản xuất hơn 1 triệu viên "ya ba".

Nhu cầu trên toàn thế giới về chất gây nghiện đã tạo ra "các nhà máy tiền hóa chất mới ở Ấn Độ", Cục Điều tra Liên bang Mỹ đã nói như thế trong báo cáo năm 2015. Các chuyên gia cho rằng, tội phạm buôn bán, vận chuyển ma túy thích loại tiền hóa chất này hơn vì chúng đem lại lợi nhuận cao nhưng lại bị trừng phạt nhẹ hơn.

Cảnh sát Myanmar nói, Trung Quốc là nhà cung cấp chính chất  pseudoephedrine. Nhưng ở đó bị sự kiểm soát chặt chẽ hơn và với nhu cầu cho hóa học cao hơn khi xảy ra cuộc bùng phát chất kích thích nên các nhà sản xuất ma túy đã quay sang Ấn Độ.

Trấn áp chưa đủ mạnh?

Pseudoephedrine là một chất được kiểm soát, Ấn Độ yêu cầu tất cả các đối tượng sử dụng phải đăng ký với cơ quan có thẩm quyền. Thực tế thì việc buôn bán, vận chuyển ở đây đã quản lý rất lỏng lẻo, với nhiều lời kêu ca từ các quan chức Ấn Độ về sự chia sẻ thông tin quá yếu giữa các cơ quan Chính phủ và sự truy cứu trách nhiệm hình sự những kẻ vi phạm hiếm khi xảy ra.

Chất pseudoephedrine thô được sản xuất ở một số ít các nhà máy của Ấn Độ, sau đó được vận chuyển thông qua một hệ thống các nhà bán buôn, nhà sản xuất thuốc, nhà phân phối và các cửa hàng thuốc.

Trong một tuyên bố với hãng tin Reuters, Cục Kiểm soát ma túy Ấn Độ  (NCB) cho biết, việc bắt giữ đã giảm xuống sau khi luật về ma túy của đất nước thay đổi vào năm 2013, trong đó xác định pseudoephedrine là chất bị kiểm soát.

Và thực tế, năm 2015, Cảnh sát Kalay và Tamu, 2 quận chính sát với biên giới Ấn Độ - Myanmar chỉ bắt giữ được 400kg, giảm nhiều so với 3,5 tấn năm 2013. Nhưng đó có thể là do bọn buôn lậu đã tìm được cách để tránh bị bắt giữ. "Hình như bọn buôn lậu ma túy vừa chuyển hướng" - Jeremy Douglas, người đứng đầu UNODC châu Á - Thái Bình Dương nói. 

Chỉ  riêng quận Tamu đã có hơn 80 điểm qua lại biên giới không chính thức dọc theo đường biên dài 125km (80 dặm) với Ấn Độ, nên gần như không thể kiểm soát nổi, J.Douglas cho biết. Đại sứ quán Ấn Độ ở Yangon đã không bình luận gì về vấn đề này.

Là nơi sản xuất ma túy lớn thứ hai thế giới, sau Afghanistan, hiện nay Myanmar đang là nơi bắt giữ những đối tượng buôn bán chất kích thích nhiều nhất thế giới. Tháng 5 vừa qua, cảnh sát đã chặn đứng một xe tải ở Nam Myanmar đang chở 21 triệu viên thuốc cuồng trị giá 35 triệu USD.

2lkx_25a
Cảnh sát Myanmar tuần tra tại một cây cầu thuộc bang Shin, gần biên giới với Ấn Độ, nơi có lượng lớn chất pseudoephedrine được sản xuất tại Ấn Độ. Ảnh: Reuters 

Sự bùng phát buôn bán ma túy tạo ra thách thức đối với Chính phủ hiện thời. Việc đô thị hóa nhanh chóng ở Thủ đô thương mại Yangon đang tạo ra các khu ổ chuột làm tăng lạm dụng chất kích thích ở những nước như Thái Lan và Philippines. Trong khi đó, Cảnh sát tại Mandalay, một điểm trung chuyển giữa biên giới phía Tây với Ấn Độ và vùng biên phía Đông bị bọn nổi loạn chiếm đóng, nói rằng họ vẫn đang đạt kỷ lục về bắt giữ chất pseudoephedrine được sản xuất từ Ấn Độ.

Cảnh sát Myanmar cho biết, phần lớn thuốc phiện và tiền chất được buôn lậu qua Moreh, thị trấn vùng biên của Ấn Độ đối diện với Tamu. Cảnh sát đã bắt giữ rất nhiều người đưa ma túy qua biên giới, họ nói, rất cần sự giúp đỡ của Ấn Độ để bắt giữ bọn đầu sỏ. "Một người đàn ông Ấn Độ bị tình nghi tổ chức đường dây vận chuyển một lượng lớn chất pseudoephedrine năm 2013 đã được tỵ nạn ở phía bên kia biên giới" - ông Major Soe Naing, Cảnh sát trưởng Tamu nói. "Sự hợp tác với Ấn Độ là rất kém, vì thế chúng tôi không thể bắt được hắn" - ông Naing nói thêm.

Trong khi đó, theo Cục Kiểm soát ma túy Ấn độ  (NCB),  Myanmar đã không đưa ra được bằng chứng rằng nhân vật buôn lậu đó đang ẩn náu ở Ấn Độ, hoặc bằng chứng rằng, chất pseudoephedrine bị bắt giữ được sản xuất ở Ấn Độ.

Lê Huyền (Theo Reuters)